Το κύπελλο Μπραλ στο Ίδρυμα Σταύρος Νιάρχος

Τον Σεπτέμβριο του 2016 άνοιξε τις πύλες του για το κοινό το Ίδρυμα Σταύρος Νιάρχος, το οποίο βρίσκεται στις Τζιτζιφιές. Είναι ένας πανέμορφος χώρος με πάρκο, αθλοπαιδίες, άνετους χώρους για περπάτημα, περισυλλογή και ξεκούραση. Στο Ίδρυμα Σταύρος Νιάρχος φιλοξενούνται επίσης: χώρος για βιβλιοθήκες, δύο αίθουσες στις οποίες θα μεταφερθεί η Λυρική Σκηνή Αθηνών, χώρος προβολών κινηματογράφου, χώροι εκδηλώσεων και εκθέσεων. Ανάμεσα σε όλα τα άλλα που μπορεί να δει ο επισκέπτης είναι και το κύπελλο Μπραλ, το οποίο απονεμήθηκε στον μαραθωνοδρόμο Σπύρο Λούη κατά τους Ολυμπιακούς αγώνες του 1896.

Το κύπελλο Μπραλ πήρε το όνομά του από τον εμπνευστή του, τον Γάλλο φιλόλογο και φιλέλληνα Μισέλ Μπραλ (1832-1915). Το 1894 ο Μισέλ Μπραλ πρότεινε στο Διεθνές Αθλητικό Συνέδριο που πραγματοποιήθηκε στη Σορβόνη την καθιέρωση του Μαραθωνίου ως Ολυμπιακό άθλημα και την απονομή κυπέλλου στον νικητή.

Το κύπελλο Μπραλ που κατασκευάστηκε ειδικά για τον νικητή του μαραθωνίου των πρώτων σύγχρονων Ολυμπιακών αγώνων που τελέστηκαν στην Αθήνα το 1896, είναι εξ’ ολοκλήρου κατασκευασμένο από άργυρο και έχει ύψος 15 εκατοστά και διάμετρο 7 εκατοστά. Πάνω του είναι σκαλισμένη η περιοχή του Μαραθώνα, ως συμβολική αναφορά στην ομώνυμη μάχη. Είναι σφραγισμένο με την κεφαλή της θεάς Αθηνάς και έχει την ελληνική επιγραφή: «Ολυμπιακοί αγώνες, 1896, Μαραθώνιον άθλον, έδωκε Μιχαήλ Μπρεάλ». Στο κύπελλο είναι επίσης χαραγμένα πτηνά και υδρόβια φυτά που υπήρχαν παλιά στην ελώδη περιοχή του Μαραθώνα. Με αυτόν τον τρόπο ο Γάλλος φιλέλληνας ήθελε να κάνει μια σύνδεση με τους αρχαίους αγώνες, να θυμίσει σε όλον τον κόσμο τον άθλο του αγγελιοφόρου Φειδιππίδη που είχε διασχίσει όλη την απόσταση από τον Μαραθώνα έως την Αθήνα για να αναγγείλει την νίκη επί των Περσών και να πει το περίφημο «Νενικήκαμεν»!

Ως γνωστόν νικητής του Μαραθωνίου των Ολυμπιακών αγώνων του 1896 υπήρξε ο Σπύρος Λούης, ο νερουλάς από το Μαρούσι. Στον Μαραθώνιο του 1896 πήραν μέρος δεκατρείς Έλληνες δρομείς και τέσσερις αθλητές από άλλες χώρες (Γαλλία, Αυστραλία, Ουγγαρία). Κορυφαίοι δρομείς ανάμεσά τους ήταν ο Γάλλος Λεριμιζιό και ο Έλληνας Βασιλάκος, οι οποίοι είχαν κερδίσει μετάλλια σε παλαιότερους αγώνες. Ο Σπύρος Λούης δεν ήταν αθλητής. Πολύ πριν την υδροδότηση της Αθήνας, κουβαλούσε νερό στις περιοχές του Αμαρουσίου. Ο εικοσιτετράχρονος νεαρός ήταν ερωτευμένος με την Ελένη, μια γειτονοπούλα του και αποφάσισε να τρέξει για να καταφέρει τους γονείς της να συναινέσουν στον γάμο τους.

Στο 32ο χιλιόμετρο του αγώνα ο Γάλλος πρωταθλητής κατέρρευσε, λίγο αργότερα αποχώρησε και ο Αυστραλός Φλακ, που δεν ήταν συνηθισμένος στις μεγάλες αποστάσεις. Εν αντιθέσει ο Σπύρος Λούης σταμάτησε σε ένα καφενείο στο Πικέρμι για να πιει ένα ποτήρι… κρασί, λέγοντας στον κόσμο που τον κοίταζε απορημένος: «θα τους προφτάσω μετά!». Ο Λούης τερμάτισε πρώτος τελικά κάτω από τις ιαχές του πλήθους. Ο βασιλιάς Γεώργιος τον ρώτησε τι δώρο επιθυμούσε να του προσφέρει και αυτός του απάντησε ταπεινά: «Ένα γαιδουράκι να με βοηθάει να κουβαλάω το νερό». Ο Σπύρος Λούης δεν κέρδισε ποτέ ούτε θέση στο δημόσιο ούτε στρατιωτικές τιμές. Έζησε ήσυχα έκτοτε, παντρεύτηκε την αγαπημένη του Ελένη και δεν ξαναέλαβε ποτέ μέρος σε αγώνες. Το 1936 οδήγησε την ελληνική ομάδα στους Ολυμπιακούς αγώνες του Βερολίνου. Φορούσε την άσπρη φουστανέλα του (την ίδια που φορούσε όταν ανέβηκε στο βάθρο του νικητή του 1896) και προσέφερε στον Αδόλφο Χίτλερ ένα κλαδί ελιάς. Το 1940 έφυγε από τη ζωή ο μεγάλος Έλληνας Σπύρος Λούης, άφησε πίσω του όμως την ιστορική φράση «έγινε Λούης» που χρησιμοποιείται για αυτόν που τρέχει γρήγορα, την ιστορική φουστανέλα του που φυλάσσεται στο Εθνικό Ιστορικό Μουσείο της Αθήνας, έδωσε το όνομά του σε πολλές οδούς και στάδια και φυσικά το κύπελλο Μπραλ.

Το κύπελλο Μπραλ ο συνονόματος εγγονός του Σπύρος Λούης έδωσε προς πώληση το 2012 στον οίκο δημοπρασιών Κρίστις, τρεις μήνες πριν την έναρξη των Ολυμπιακών αγώνων του Λονδίνου. Τον Απρίλιο του 2012 το κύπελλο αγόρασε το Ίδρυμα Σταύρος Νιάρχος και πλέον βρίσκεται στις εγκαταστάσεις του στις Τζιτζιφιές. Αν έχετε χρόνο πηγαίνετε να το δείτε, αξίζει να θυμηθούμε όλοι μας εκείνες τις ημέρες, τον νερουλά που έκανε περήφανη όλη την Ελλάδα σε μια δύσκολη περίοδο της νεώτερης ελληνικής ιστορίας.

Εύη Ρούτουλα

Κάθε χρόνο τέτοια μέρα

(Λόγος ἐπετειακός , ἴσως καί αὐτογνωσίας ἀπόπειρα...)

«Κάθε χρονιά [τούτη τή μέρα] ζητοῦμε ἀνανέωσι τῶν ἐνθουσιασμῶν [μας]

Μητροπολίτης Πέργης Εὐάγγελος Γαλάνης

Μήνυμα ὑπενθύμισης εἶναι ἡ σημερινή ἐπέτειος καί ἡμέρα πού ξεχωρίζει, καθώς τά τριανταεφτά χρόνια ἀχνοφέγγουν  χρωματισμένα μέ ποικίλους ἰριδισμούς καί πασπαλισμένα μέ τή σκόνη τοῦ καιροῦ πού πέρασε. Γιατί εἶναι στ᾿ ἀλήθεια πολλά τά χρόνια πού δόθηκαν, ὡς θεία δωρεά. Κι ἄς εἶναι χρόνια παραγεμισμένα μέ ἐλάσσονος ἤ κορυφαίας σημασίας βιώματα κι ἐμπειρίες φωτεινές ἤ γκρίζες. Μέ τίς δεύτερες, ὡστόσο, νά ξεχωρίζουν περισσότερο, ἀλλά καί νά εἶναι γνήσια μαθήματα ποιμαντικῆς εὐθύνης καί ἀκρίβειας. Ὡστόσο, ὅλες τους χρήσιμες εἶναι, γιά νά σταθμίζεται ἡ ἰσορροπία μέσα στόν κόσμο, καθώς ζυγιάζονται τά πράγματα κατά τέτοιο τρόπο, ὥστε νά ἑρμηνεύουν ὑπεύθυνα καί σοβαρά τό κυριακό λόγιο: «Ἐν τῷ κόσμῳ θλίψιν ἔξετε· ἀλλά  θαρσεῖτε, ἐγώ νενίνηκα τόν κόσμον» (Ἰω. 16, 33). Κι ἡ Ἱερωσύνη, ἄν ἔχει θλίψεις...  Ἄν ἔχει σταυρούς καί ἀδιέξοδα, τραγική μοναξιά, ἀπογοητεύσεις πολλές καί ποικίλες, ἰδιαίτερα ἀπό ἐκείνους πού θεωροῦνται συνεργάτες, φίλοι, γνωστοί. Οἱ γνωστές προδοσίες, πού, ὡστόσο, ἄν κατορθώσει κάποιος νά τίς ἐκλάβει ὡς ἀποτυχίες -τίς ὁποῖες καί ὀφείλει νά ξεπεράσει- τότε μπορεῖ νά συνεχίσει μέ περισσότερες ἐμπειρίες, πού χωνεύουν καί φανερώνουν τή σωφροσύνη καί τήν ἄνωθεν δύναμη. Γιατί, ὅπως σωστά εἰπώθηκε «Ἡ ἀποστολή τοῦ πνευματικοῦ ἐργάτου εἰς τήν Ἐκκλησίαν εἶναι νά ἀποτυγχάνη, διά νά μαρτυρεῖται ἡ δύναμις τοῦ Θεοῦ» (π. Αἰμιλιανός Σιμωνοπετρίτης). Καί πολύ σωστά. Γιατί ἡ Ἱερωσύνη δέν εἶναι παρά μιά σειρά ἐμβιωμένων ἀποτυχιῶν, μέ πρῶτο τή χλεύη τοῦ κόσμου: «καί παπᾶς θά γίνεις Γιάννη, ἔτσι τἄφερε ἡ κατάρα», ἀλλά καί περιφρονήσεων παντός εἴδους -ἄσχετα τό τί δείχνεται πρός τά ἔξω. Ἄλλωστε δέν εἰπώθηκε τυχαία ὁ κυριακός λόγος «Ἀποσυναγώγους ποιήσουσιν ἡμᾶς...» (Ἰω. 16, 1-2), γιατί ὄντως ἀποσυνάγωγοι εἴμαστε -κι εύτυχῶς δηλαδή.  

Ἐπειδή, ὅπως πολύ σωστά παρατηρήθηκε, «μέσα στήν Ἐκκλησία ἀποδεικνύεται ὅτι, ὅταν χάνεις κάτι σημαντικό πού σέ πονᾶ, σοῦ προσφέρεται (ἄν φανεῖς ἄξιος τῆς δοκιμασίας) κάτι πιό πολύτιμο, πνευματικό καί ἀκατάλυτο, πού δέν θά τό κέρδιζες χωρίς τήν προηγηθεῖσα ἀπώλεια» (Ἀρχιμ. Βασίλειος Γοντικάκης).

Ὁ κάθε κληρικός καθημερινά σέ ὁλόκληρο τό βίο του ὀφείλει νά μεριμνᾶ καί νά διακονεῖ τό Μέγα Μυστήριο τῆς Ἀγάπης τοῦ Θεοῦ. Κι ἡ ἀγάπη τοῦ Θεοῦ διαπιστώνεται καί φανερώνεται εὐκρινῶς μέ τήν σαφέστατη εὐαγγελική ἔκφραση: «Οὕτω γάρ ἠγάπησεν ὁ Θεός τόν κόσμον, ὥστε τόν υἱόν αὐτοῦ τόν μονογενῆ ἔδωκεν, ἵνα πᾶς ὁ πιστεύων εἰς αὐτόν μή ἀπόληται, ἀλλ' ἔχῃ ζωήν αἰώνιον (Ἰω. 3, 16). Διακόνημα τοῦ ἱερέα, λοιπόν, εἶναι ὅπως ὁ κάθε πιστός «μή ἀπόληται». Αὐτό εἶναι τό μεγαλεῖο τῆς Ἱερωσύνης... Νά μεριμνᾶ καί νά σώζει. Ὅπως μπορεῖ ὁ κάθε παπᾶς, ὅσο μπορεῖ, γιατί ὅρια ἔχει κι αὐτός. Κι ἐδῶ ἄς μή κρυβόμαστε, ὅτι τάχα κάποιοι ὑπερβαίνουν ἑαυτούς στό ἔργο καί τή διακονία, καί δέ φείδονται χρόνου καί ἀντοχῆς, γιατί ὅλοι μας κάποτε νοιώθουμε ὅτι ἀποκάμαμε, ἐπειδή μέχρι ἐκεῖ ἀντέχουμε.  Καί τό  ξέρει αὐτό ὁ Θεός. Πού θέλει εἰλικρίνεια καί εὐθύτητα κι ὄχι ἠθοποιΐα κι αὐτοπροβολή. Γιατί πολλές φορές συμβαίνει νά προβάλλεται πιό πολύ ἡ δικιά μας δραστηριότητα κι ὄχι ἡ παρουσία κι ἡ φιλανθρωπία τοῦ Θεοῦ. Ὁπότε...

Τριανταεφτά χρόνια, λοιπόν, μεστά προβληματισμῶν, ἀγωνιῶν καί συνεχῶν πτώσεων, σέ χαντάκια ἀπελπισμοῦ καί ἀφιλοξένου πρακτικῆς. Κι αὐτά εἶναι ἡ μιά ὄψη τοῦ νομίσματος, γιατί στήν ἄλλη πλευρά ἐγγράφονται πλούσια βιώματα ἀπό τήν παρουσία Του. Μιά παρουσία ἀποδεδειγμένη στή βιολογική συντήρηση, στόν πλουτισμό θεολογίας -ὄχι τόσο ἀκαδημαϊκῆς ὅσο λειτουργικῆς- στήν ἐπίμονο παρουσία τοῦ φύλακα Ἀγγέλου, τῆς «ἀθλίας μας ζωῆς» τόν ἀνύστακτο ὑπερασπιστή.

...Καί νά πού ξημερώνει καί τό τρακοστό ὄγδοο. Μισοφωτισμένο, σάν συννεφιασμένο πρωϊνό. «Ἰδού ἐγώ, ὅτι κέκληκάς με [Κύριε]» (Α΄ Βασ. 3, 8).  Ἀμήν.  

π. Κ.Ν. Καλλιανός

18-11-2016

Παγκόσμια Ημέρα για τα Δικαιώματα του Παιδιού

Σήμερα τιμάται η Παγκόσμια Ημέρα για τα Δικαιώματα του Παιδιού. Ο εορτασμός αυτός καθιερώθηκε από τη Γενική Συνέλευση του ΟΗΕ στις 20 Νοεμβρίου του 1989.

Είναι σημαντικό πως η Ημέρα αυτή έχει επικυρωθεί από 191 κράτη, τα οποία έχουν συμφωνήσει στο αυτονόητο, δηλαδή την προστασία των δικαιωμάτων των παιδιών στη ζωή, την υγεία και την εκπαίδευση.

Μια προσευχή γονέων για τα παιδιά τους είναι η παρακάτω:

«Κύριε, κάνε μας καλύτερους γονείς. Δίδαξε μας να καταλαβαίνουμε τα παιδιά μας. Να ακούμε υπομονετικά ό,τι έχουν να μας πουν και να απαντάμε ευγενικά, όταν μας ρωτούν. Προφύλαξέ μας από τον κίνδυνο να φερόμαστε απότομα. Βοήθησέ μας, να μην πληγώνουμε τα αισθήματά τους. Βοήθησέ μας, να μην τραυματίζουμε τη φιλοτιμία τους, να μην τα τιμωρούμε σε ώρες εξάψεως και θυμού. Φώτισε μας να τα νουθετούμε με ηρεμία και πραότητα και σε κάθε στιγμή να τα εμπνέουμε με το παράδειγμά μας. Κάνε μας να παραβλέπουμε τα μικρά και ασήμαντα σφάλματα των παιδιών μας και βοήθησέ μας να κοιτάζουμε τα προτερήματά τους και τα καλά έργα που κάνουν. Δώσε μας την κατάλληλη λέξη για έναν δίκαιο έπαινο. Βοήθησέ μας να τους συμπαραστεκόμαστε, να τους φερόμαστε όπως ταιριάζει στην ηλικία τους και να μην έχουμε υπερβολικές απαιτήσεις από αυτά. Να τα βοηθάμε στην πραγμάτωση όλων των καλών τους επιθυμιών. Κάνε μας καλούς και δίκαιους, συνετούς και κοινωνικούς. Κάνε μας να είμαστε αγαπητοί και να τους προσφέρουμε ένα αληθινό χριστιανικό παράδειγμα. Κάνε Κύριε, με τη ζωή μας και όλες τις εκδηλώσεις μας, να τους δείχνουμε τον δρόμο που οδηγεί σε Σένα. Κύριε, τα παιδιά μας καθημερινά ρίχνονται σε ένα ωκεανό από παγίδες, κινδύνους και πειρασμούς. Προστάτευσέ τα Κύριε από όλες αυτές τις καθημερινές παγίδες. Από κάθε κίνδυνο και πειρασμό που εκτοξεύεται στην ευγενική ψυχούλα τους από τον πονηρό, από κάθε δολιότητα και διαφθορά, από κάθε βρώμικο, αισχρό και χυδαίο, που δυστυχώς η κοινωνία μας, τους προσφέρει. Κύριε η προστασία που μπορούμε εμείς οι γονείς να τους προσφέρουμε , είναι ανεπαρκής. Τα εναποθέτουμε στα δικά Σου χέρια, στη δική Σου προστασία στη δική Σου Σκέπη και στη δική Σου Πανσοφία. Προστάτευσέ τα Κύριε. Καθοδήγησέ τα. Περιφρούρησέ τα και διαφύλαξέ τα από οποιονδήποτε κίνδυνο παραμονεύει, στην επόμενη στροφή της ζωής τους για να τα τυλίξει στα πλοκάμια του. Κύριε, Εσύ γνωρίζεις πόσο ευάλωτες, μα και ευγενικές είναι οι ψυχές των παιδιών μας. Μην τα εγκαταλείπεις, και μην τα αφήνεις μόνα, μέσα στην τρικυμισμένη θάλασσα των πειρασμών της καθημερινότητάς τους. Στείλε τους Άγγελο προστάτη, να τα προστατεύει κάθε στιγμή, και από κάθε κακό, και φώτιζέ τα στο μυαλό και στην ψυχή, να περπατούν σε δρόμους καθαρούς, σε μονοπάτια χωρίς αγκάθια και να δροσίζονται απ’ τις κρυστάλλινες πηγές της δικής Σου Χάρης και να φωτίζονται απ’ το δικό Σου Ανέσπερο Θείο Φως. Αμήν».

Συνέδριο για τους Λειτουργούς Υγείας

Συμμετοχή του Δικτύου του Οικουμενικού Πατριαρχείου στο Χώρο της Υγείας

στο Συνέδριο του Ποντίφικα για τους Λειτουργούς στον Χώρο της Υγείας

Ολοκληρώθηκαν οι εργασίες του 31^ου Συνεδρίου του Ποντιφικού Συμβουλίου για τους Λειτουργούς στον Χώρο της Υγείας (Pontifical Council for Health Care Workers), το οποίο διεξήχθη στο Βατικανό μεταξύ 10^ης και 12^ης Νοεμβρίου 2016. Θέμα του Συνεδρίου ήταν: «Προς έναν πολιτισμό παροχής Υγείας δεκτικής και υποστηρικτικής, με προσφορά υπηρεσιών προς τους πάσχοντες από σπάνιες και παραμελημένες παθολογίες». Στο Συνέδριο δόθηκε μεγάλη έμφαση στη φαρμακευτική υποστήριξη των ατόμων που πάσχουν από τέτοιες παθολογίες, ιδιαίτερα σε χώρες όπου υπάρχει μεγάλη οικονομική και κοινωνική στέρηση.

Στο Συνέδριο συμμετείχε και ο Συντονιστής του Πατριαρχικού Δικτύου για την Ποιμαντική Διακονία στον Χώρο της Υγείας, Πρωτοπρ. Σταύρος Κοφινάς, προσκεκλημένος του Συμβουλίου του Ποντίφικα. Ο π. Κοφινάς, αφού μετέφερε στους συνέδρους τις ευχές του Οικουμενικού Πατριάρχου κ.κ. Βαρθολομαίου, τόνισε ότι, «ακόµη και αν δεν μπορούμε να βρούμε τα απαραίτητη ή κατάλληλα φάρμακα για να πολεμήσουμε μια νόσο, δεν πρέπει να ξεχνάμε ότι η ανθρώπινη παρουσία και ο τρόπος με τον οποίο εκφράζουμε την αγάπη μας, ως φορείς της φιλανθρωπίας του Θεού, είναι το μεγαλύτερο φάρμακο που έχουμε».

Στο πλαίσιο του Συνεδρίου, ο Συντονιστής του Πατριαρχικού Δικτύου συναντήθηκε με τον Υπουργό Επικρατείας της Αγίας Έδρας, Καρδινάλιο Pietro Parolin, και τον Πρόεδρο τουΠοντιφικού Συμβουλίου, Καρδινάλιο Peter Turkson, με τους οποίους συζήτησε τους τρόπους ανάπτυξης περαιτέρω συνεργασίας μεταξύ του Συμβουλίου του Βατικανού και του Δικτύου του Πατριαρχείου.

ΠΗΓΗ: Ποιμαντική Διακονία στοχώρο της Υγείας

Η Διάλεξη της Κωνσταντινούπολης

Ο παλαιότερος Διαχριστιανικός Οργανισμός στην Αγγλία είναι η Ένωση Αγγλικανών και Ανατολικών Εκκλησιών - The Anglican & Eastern Churches Association.

Αυτός ο Οργανισμός οργανώνει μια φορά το χρόνο μια επιστημονική Διάλεξη, με θέμα θεολογικό ή ιστορικό, και την ονομάζει «Διάλεξη της Κωνσταντινούπολης» - Constantinople Lecture!

Τη μία χρονιά γίνεται σε Ορθόδοξο Ναό του Λονδίνου και ο ομιλητής είναι Αγγλικανός, ενώ την επόμενη γίνεται σε Αγγλικανικό Ναό και ο ομιλητής είναι Ορθόδοξος.

Χθες βράδυ η Διάλεξη για το 2016 δόθηκε στον πανέμορφο Αγγλικανικό Καθεδρικό Ναό του Southwark, στο ΝΑ Λονδίνο.

Ομιλητής ήταν ο διακεκριμένος Θεολόγος και Ομότιμος Καθηγητής του Πανεπιστημίου του Ντάραμ Καθ. Andrew Louth, ο οποίος είναι και Ορθόδοξος Ιερέας.

Το θέμα του ήταν: «Πάσχα, Ημερολόγιο και Κόσμος: μια Ορθόδοξη άποψη»!

Τους προσκεκλημένους καλωσόρισε με θερμά λόγια ο Πρόεδρος της Ένωσης Δρ. William Taylor. Τον ομιλητή εισήγαγε ο Δρ. Δημήτριος Σαλαπάτας, ο οποίος είναι μέλος στο Δ.Σ. της Ένωσης και ήταν αυτός που είχε προτείνει τον ομιλητή.

Ο έμπειρος ομιλητής επεξεργάστηκε και παρουσίασε το θέμα του με ακραιφνή επιστημοσύνη, εξηγώντας τις διάφορες παραδόσεις και πρακτικές ειδικά στο ζήτημα της ημερομηνίας του Πάσχα. Η ομιλία του ολόκληρη θα εκδοθεί σύντομα στο περιοδικό της Ένωσης, που έχει την επωνυμία «Κοινωνία».

Την εκδήλωση παρακολούθησαν ο Σεβασμιώτατος Αρχιεπίσκοπος Θυατείρων και Μεγάλης Βρετανίας κ. Γρηγόριος, ο Αγγλικανός Επίσκοπος Southwark κ. Χριστοφόρος, πολλοί Κληρικοί και λαϊκοί.

Μετά τη διάλεξη ακολούθησε δεξίωση σε χώρο του Καθεδρικού Ναού.

Παιδιά μου με συγχωρείτε!

Στο ανηφόρι για Ροβιές συνάντησα έναν Άγιο

μες στην καρδιά μου κοίταξε, της στάλαξε κουράγιο.

Σαν άγγελος, δεν πάταγε στη γη, σαν να πετούσε.

Την κάρα του προστάτη του με δέος την κρατούσε.

Στων Εισοδίων τη χαρά μηνού του Νοεμβρίου,

Στο συναξάρι θα γραφτεί η μνήμη του Οσίου!

Θα στείλει ελπίδα ο Ουρανός, για να μας πει θαρσείτε!

Μα πάλι αυτός ο ταπεινός θα λέει: Με συγχωρείτε! 

(Ν.Σκ.)

Γράφονται ρίμες και στίχοι για τους γνήσιους φίλους του Χριστού μας, μα ακόμα και ισάριθμοι να γραφτούν με τα σπερνά του Νοέμβρη όλων των αιώνων και του αμμοθάλασσου τους κόκκους, τίποτα άξιο δεν προσφέρεται στον Κύριο, που μας τους χάρισε για στήριγμα παντοτινό και περιλάλητο καύχημά μας.

Κάποιες φορές φιλανθρωπότεροι του Φιλανθρώπου γενόμενοι, στέλνουμε στον Ουρανό ένα Γιατί. Και Εκείνος μας απαντά, πέμποντας δίπλα μας έναν Σίμωνα Κηρυναίο -ανεκτίμητο βοηθό. Λύχνος και αγκαλιά και φωνή εξ Ουρανού και παρηγοριά και νουθεσία και θεραπεία ψυχής, ενίοτε και σώματος. Μια συνάντηση, ένα βλέμμα στα κατάβαθά σου και ήταν αρκετό να βρίσκεσαι πλέον παντοτινά στους κόμπους του μυριοτραβηγμένου κομποσχοινιού του Γέροντος Ιακώβου. Μέσα στον Νοέμβριο, που είναι πλέον και δικός του μήνας, αψηφάς τον καιρό που αντριεύει ολοένα και ανηφορίζεις στα παγωμένα μέρη του Οσίου Δαυίδ. Και σαν φτάσεις περιμένεις στην σειρά να ακουμπήσεις το ευωδιαστό μάρμαρο δίπλα στο σταυρό του.

Να ακούσεις έπειτα την γλυκύτατη φωνή του να λέει: με συγχωρείτε!

Το ξημέρωμα μπαίνεις στην γλυκοφωτισμένη μικρή εκκλησιά.

Ο παπάς βρίσκεται από ώρα στο Ιερό του Αγίου Χαραλάμπους, πάνω απ’ τα σκαλοπάτια, πολύ πριν το ορθρινό σήμαντρο προσκαλέσει στο υπέρτατο μυστήριο της πίστης. Μια κορνίζα στην Αγία Πρόθεση. Μικρή, ίσα που φαίνεται στην γωνιά της. Λάμπει το αστραποβόλημά της στο ασημωμένο δισκάρι, με της ελπίδας τα ψιχουλάκια πάνω του. Μια ακρίτσα στον Παράδεισο όλα προσμένουν. Και ο Γέροντας ευλογεί και θυμίζει στο λατρεμένο του πνευματικοπαίδι, ποτέ να μην λησμονά τις ελπίζουσες ψυχές τις καρτερούσες το Φως.

Με συγχωρείς παιδί μου, θυμήσου και αυτήν την ψυχούλα που δυσκολεύεται… του λέει! Ξαναβυθίζει εκείνος με άφραστη ευλάβεια την λόγχη στην ψίχα της λειτουργιάς και χαρίζει στην ψυχούλα μια ακρίτσα εκεί στα δεξιά του Αμνού. Ένας μικρός λοφίσκος στ’ αριστερά για τους αναγκαιμένους ζώντες κι άλλος ένας εκεί στα δεξιά, για τους κεκοιμημένους. Και συνεχίζει ο Γέροντας Ιάκωβος να ευλογεί απ’ τη μικρή κορνίζα. Γωνιά και ακρίτσα, ψίχα και ψυχή… Και είναι σαν ν’ ανεβαίνει κι αυτός στον λόφο κάτω απ το ασκηταριό του Οσίου Δαυίδ, ν’ αγναντέψει και πάλι την λατρεμένη του μονή όπως εκείνη την Χειμωνιάτικη μέρα του Νοέμβρη, την τελευταία του σε τούτη τη ζήση. Τότε που στα Άγια εισήλθε ξανά η τρίχρονη Μάνα μας, ο αδαπάνητος θησαυρός της ζωής μας. Και έχει στον πλάι του τώρα και τον Πατέρα Κύριλλο.

Μαζί βαδίζουν και όλο εύχονται και όλο θυμίζουν την ιερή υποχρέωση της προσευχητικής της μνήμης.

Κι όλο ο Γέροντας ευλογεί κι όλο εύχεται και λέει:

- Παιδιά μου με συγχωρείτε!

- Μια γωνιά στην Άγια Πρόθεση και μια ακρίτσα στον Παράδεισο, όλοι ν’ αξιωθείτε!

Νώντας Σκοπετέας

150 χρόνια από τη θυσία στο Αρκάδι

Η Εκκλησία πάλι πρωτοπόρος στη Θυσία

και σκαπανέας της Ένωσης της Κρήτης με την Μητέρα Ελλάδα

Στις 8 Νοεμβρίου, των Ταξιαρχών,  συμπληρώθηκαν 150 χρόνια από τη θυσία των Ελλήνων στη Μονή Αρκαδίου της Κρήτης. Στη θυσία αυτή συμπυκνώνεται το μεγαλείο του έπους της Κρητικής Επαναστάσεως. Εκείνη την ημέρα του 1866 ο ηγούμενος της Μονής Γαβριήλ, υπερασπιστές της Μονής και γυναικόπαιδα με την ανατίναξη της μπαρουταποθήκης Της θυσίασαν τη ζωή τους για την απελευθέρωση της Κρήτης από τον απάνθρωπο τουρκικό ζυγό και την ένωσή Της με την Μητέρα Ελλάδα.

Ο Αγώνας των Ελλήνων στην Κρήτη είχε αρχίσει λίγους μήνες πριν. Κέντρο της Επανάστασής τους ήταν η Μονή Αρκαδίου. Εκεί ήταν το κρησφύγετο  της Επαναστατικής Επιτροπής και αγωνιστών.  Εκεί είχαν βρει καταφύγιο και γυναικόπαιδα, κυνηγημένα από τους Τούρκους. Ο οθωμανός διοικητής της Μεγαλονήσου, Μουσταφάς πασάς, έστειλε μήνυμα στον ηγούμενο Γαβριήλ, πως αν δεν τους διώξει θα τινάξει το μοναστήρι στον αέρα. Ο ηγούμενος Γαβριήλ, η Επιτροπή και οι αγωνιστές αποφάσισαν να μείνουν στη Μονή και να φύγουν τα γυναικόπαιδα. Η ηρωίδα του Αρκαδίου Χαρίκλεια Δασκαλάκη αντέδρασε. «Θα πολεμήσουμε όλες οι γυναίκες μαζί σας και θα μοιραστούμε τον αγώνα σας», τους είπε. Οι άντρες υποχώρησαν μπρος στην αποφασιστικότητα των γυναικών. Αποφάσισαν όλοι τους να αμυνθούν μέχρις εσχάτων, γιατί, όπως διαμήνυσαν στον Πασά, ο όρκος που έδωσαν ήταν «ΕΝΩΣΗ ΜΕ ΤΗΝ ΕΛΛΑΔΑ Ή ΘΑΝΑΤΟΣ».

Αρχές Νοεμβρίου του 1866 δέκα χιλιάδες Οθωμανοί στρατιώτες, με τη συνοδεία κανονιών, πολιόρκησαν τη Μονή. Μέσα σ’ Αυτήν βρίσκονταν 964 Έλληνες, από τους οποίους 325 πολεμιστές και οι άλλοι γυναικόπαιδα. Στην πολιορκία  οι Έλληνες πολέμησαν με άφθαστο ηρωισμό. Κοντά τους αγωνίστηκαν οι γυναίκες και τα παιδιά. Όσες μπορούσαν κρατούσαν όπλα. Οι υπόλοιπες και τα παιδιά βοηθούσαν γεμίζοντας τα όπλα και κουβαλώντας φυσίγγια, μπαρούτι, νερό και τρόφιμα. Η λαϊκή μούσα απαθανάτισε τη στάση των γυναικοπαίδων: «...μ’ ήρθεν η γ’ ώρα του Θεού, κι οι άντρες πολεμούσι, γυναίκες, κόρες και παιδιά φυσέκια κουβαλούσι...». 

Στις 8 Νοεμβρίου του 1866 οι Οθωμανοί τοποθέτησαν κανόνι απέναντι από την πύλη της Μονής, και την ανατίναξαν. Η μάχη συνεχίστηκε σώμα με σώμα στην αυλή της. Οι περισσότεροι ήρωες υπερασπιστές έπεσαν μπρος στους πολυπληθείς εχθρούς. Τα γυναικόπαιδα μαζεύτηκαν στο λαγούμι, γύρω από τον ηγούμενο Γαβριήλ. Ο αγωνιστής Γιαμπουδάκης με την κουμπούρα του γεμάτη και στραμμένη στο μπαρούτι κάνει μια τελευταία ερώτηση στα γυναικόπαιδα: «Θέλουμε να παραδοθούμε στους οθωμανούς ή να πεθάνουμε;». Ο ηγούμενος  με το βλέμμα του γεμάτο πόνο, αγάπη και στοργή,  τα διαβεβαίωσε πως όλοι μαζί θα βρεθούν κοντά στο Χριστό. Αυτά τότε αποφασιστικά φώναξαν «Φωτιά καλύτερα». Η κουμπούρα άδειασε και το μοναστήρι, με τους δικούς και τους εχθρούς, τινάχθηκε στον αέρα.

Η θυσία των Ελλήνων στο Αρκάδι για την ελευθερία τους είχε παγκόσμιο αντίκτυπο. Το όνομα της Μονής και του ηγουμένου της Γαβριήλ συνδέθηκε με το Μεσολόγγι και την Κιάφα, που επίσης κληρικοί ήσαν οι πρώτοι στη θυσία, δείχνοντας την ταυτότητα αντιλήψεων και αξιών του όπου γης Ελληνισμού. Επί πλέον το Αρκάδι έγινε σύμβολο των κοινών αγώνων των Κρητών με όλους τους άλλους Έλληνες. Σημειώνεται ότι Έλληνες εθελοντές, από διάφορα μέρη, αγωνίστηκαν μαζί με τους Κρήτες κατά του τουρκικού ζυγού και  Κρητικοί πολέμησαν με γενναιότητα στον Μακεδονικό Αγώνα, στους Βαλκανικούς πολέμους και στη Μικρασιατική Εκστρατεία.  

Στις 21  Αυγούστου 1866, όταν η Επαναστατική Συνέλευση κάλεσε τον λαό της Κρήτης να πάρει τα όπλα κατά του οθωμανικού ζυγού στη σχετική προκήρυξή της έγραψε: «Εμμένοντες καρτερικώς εις τον όρκον ημών του 1821, εμπνεόμενοι από το εθνικόν αίσθημα του ελληνικού μεγαλείου και της εθνικής ενότητος και έμπλεοι ελπίδος εκ του δικαίου του αγώνος ημών, απορρίπτομεν πάσαν προσφοράν και θαρραλέως διακηρύττομεν ενώπιον Θεού και ανθρώπων ως τον μόνον ομόθυμον και διαρκή πόθον ημών την Ένωσιν μετά της Μητρός Ελλάδος. Καταθικετεύοντες τον Παντοδύναμον...να ευλογή τα όπλα ημών δια πληρεστάτης επιτυχίας».

Η Κρήτη ενσωματώθηκε επίσημα στην υπόλοιπη ελεύθερη Ελλάδα την 1^η Δεκεμβρίου 1913. Έτσι δικαιώθηκαν οι επί πολλούς αιώνες αγώνες και θυσίες των Κρητών έναντι  αδυσώπητων κατακτητών.

Γιώργου Ν. Παπαθανασόπουλου