Συνοδοιπορία με τον Ιησού

 

ΚΗΡΥΓΜΑ ΚΥΡΙΑΚΗΣ ΜΕΤΑ ΤΗΝ ΥΨΩΣΙΝ

(20^η Σεπτεμβρίου 2026)

 

Η Κυριακή μετά τη Δεσποτική Εορτή της Παγκοσμίου Υψώσεως του Τιμίου και Ζωοποιού Σταυρού του Κυρίου και Θεού και Σωτήρος ημών Ιησού Χριστού, υποστηριζόμενη από τα ιερά κείμενά της, αγιογραφικά και υμνολογικά, μας υπενθυμίζει και μας υπογραμμίζει τη μεγάλη σημασία και την ιερή αξία που έχει ο τίμιος Σταυρός στην πνευματική ζωή των ανθρώπων.
 
Το ευαγγελικό ανάγνωσμα της ημέρας μας αναφέρει σπουδαία θέματα της Ορθόδοξης Πνευματικότητας, τα οποία οφείλουμε να γνωρίζουμε, να μελετούμε και να ενστερνιζόμαστε. Μεταξύ αυτών είναι ο τίμιος Σταυρός, η συνοδοιπορεία με τον Ιησού, η σωτηρία της ψυχής και η συμμετοχή μας στην εκκλησία, ως βασιλείας του Θεού επί της γης.
 
Μία από τις γνωστότερες και εξόχως σημαντικές -εκκλησιαστικά και πνευματικά- φράσεις και προτροπές του Κυρίου μας προς τους ανθρώπους, περιλαμβάνεται στο ανάγνωσμα αυτό και έχει ως εξής:
 
«...ὅστις θέλει ὀπίσω μου ἀκολουθεῖν, ἀπαρνησάσθω ἑαυτὸν καὶ ἀράτω τὸν σταυρὸν αὐτοῦ, καὶ ἀκολουθείτω μοι» (Μάρκ. 8, 34)!
 
Ο σπουδαίος Καθηγητής Θεολογίας και ερμηνευτής των Αγίων Γραφών αείμνηστος Παναγιώτης Τρεμπέλας μεταφράζει και παραφράζει το εν λόγω κείμενο ως εξής:

«Εκείνος που θέλει να γίνει οπαδός μου και να με ακολουθεί ως μαθητής μου, ας διακόψει κάθε φιλία και σχέση με τον διεφθαρμένο από την αμαρτία εαυτό του κι ας λάβει την σταθερή απόφαση να υποστεί για εμένα όχι μόνο κάθε θλίψη και δοκιμασία αλλά ακόμα και σταυρικό θάνατο και τότε ας με ακολουθεί μιμούμενος το παράδειγμά μου»!
 
Με την πρόσκληση και παραίνεση αυτή, καθίσταται απόλυτα σαφές τι προτείνει, τι ζητάει και τι ακριβώς επιθυμεί ο Κύριος από τους χριστιανούς.
 
Κατ’ αρχάς είναι πολύ ιδιαίτερο και θα λέγαμε και συγκινητικό το ότι ο Ιησούς δεν πιέζει, δεν βιάζει και δεν υποχρεώνει κανέναν να είναι μαζί του. Αν θα επιθυμούσαμε να χρησιμοποιήσουμε σύγχρονη ορολογία, θα λέγαμε πως ο Χριστός μας δεν εξαναγκάζει τους ανθρώπους αλλά προσκαλεί να τον ακολουθήσουν εθελοντικά.
 
Μάλιστα, ο Θεοφύλακτος, αναφέρει χαρακτηριστικά πως: «Επί γαρ αγαθά καλώ, ουκ επί κακά, ίνα και αναγκάσω. Ώστε ει τις ου θέλει, ουδέ άξιος εστι τούτων»!
 
Σε αυτή την ευαγγελική πρόταση βρίσκουμε, και μάλιστα δύο φορές, το ρήμα ακολουθώ. Αυτό σημαίνει πως όποιος επιθυμεί να είναι μαθητής του Χριστού και να πορεύεται με γνώμονα τον χριστιανικό τρόπο ζωής, οφείλει να Τον ακολουθεί, όπως το πρόβατο τον ποιμένα, όπως ο δούλος τον Κύριο, όπως ο στρατιώτης τον αξιωματικό του. Να Τον ακολουθεί δε, με αφοσίωση κι εμπιστοσύνη, ακόμα και μέσα από τις διάφορες σταυρικές δοκιμασίες, έτσι ώστε να αξιωθεί να Τον ακολουθήσει και στη δόξα Του.
 
Ένα αρκετά δύσκολο σημείο της νουθεσίας αυτής του Κυρίου είναι να απαρνηθούμε τον εαυτό μας. Κι εδώ δεν μιλάμε για απάρνηση ενός και μόνον στοιχείου της προσωπικότητάς μας, κάποιας ίσως εφάμαρτης συνήθειάς μας, αλλά ολόκληρου του εαυτού μας, συντασσόμενοι με τον Παύλειο λόγο, «Ζῶ δὲ οὐκέτι ἐγώ, ζῇ δὲ ἐν ἐμοὶ Χριστός» (Επιστολή προς Γαλάτας 2, 20). Δηλαδή, δεν θα ζούμε εμείς μέσα στο σώμα και στην όλη φύση μας, αλλά θα κατοικεί μέσα μας ο ίδιος ο Κύριος κι έτσι όλες μας οι σκέψεις και οι πράξεις θα είναι κυριολεκτικά αγιασμένες και χριστοκεντρικές.
 
Όμως αυτή η πορεία, η συμπόρευση με τον Ιησού, είναι οδός μαρτυρίου και σταυρικής θυσίας. Καλούμαστε να διακόψουμε κάθε επαφή με τον παλαιό εαυτό και τον πρότερο τρόπο ζωής μας και να λάβουμε την απόφαση της αλλαγής και της μεταμόρφωσης, συμμορφούμενοι προς το υπόδειγμα του εσταυρωμένου Κυρίου, υποτασσόμενοι στο πανάγιο θέλημά Του και υπομένοντες όλες τις θλίψεις και δοκιμασίες, που υπονοούνται από τον Σταυρό.
 
Το ιερό αυτό σημείο του Σταυρού, η ανάληψη του συγκεκριμένου χριστιανικού τρόπου ζωής, που έχει οπωσδήποτε τις δυσκολίες του, είναι θα λέγαμε ο κοινός κλήρος των τέκνων του Θεού. Είναι η ευλογία της χάριτος του Θεού στη ζωή των χριστιανών. Είναι αυτό που μας ορίζει και μας προσανατολίζει ως χριστιανικές προσωπικότητες, που βαδίζουμε την οδό του καθήκοντος, του φωτός και της θέωσης.
 
Αμήν.
 
Πρωτοπρ. Αναστάσιος Δ. Σαλαπάτας
 
ΠΗΓΗ: Λόγος Κυρίου, Ι.Α. Θυατείρων & Μ.Β., Αρ. 351, 20/9/2026, σσ. 2-3

Άσωμεν...

 
Όταν και μόλις δοθεί η ευκαιρία. Και η Γιορτή της Υψώσεως του Τιμίου Σταυρού στα μισά του Σεπτέμβρη αυτό έπραξε προσφέροντας όπως <άδομεν ασμένως> ακολουθώντας τα <Κύριε Ελέησον> του λαού και το  απολυτίκιο της Εορτής διά στόματος ψαλτών στο ψαλτήρι. 
 

Ευωδιαστός ο Βασιλικός βασιλικός, σγουρός κατά προτίμηση ή πλατύφυλλος, γεμάτος υπομονή, περιμένει ολόκληρο το καλοκαίρι μέσα στην γλάστρα να τον πάρει αγκαλιά η νοικοκυρά που με τόση αγάπη τον φρόντιζε για να τον πάει στην Εκκλησιά. Να τον παραδώσει στον καντηλανάφτη, πρωί-πρωί,  αν δεν τον πήγε από παραμονή, <για Τον Σταυρό στον δίσκο>. Σαν δώρο, ας πούμε,  για την Γιορτή Του. Συνοδός Του  από τον καιρό της Αγίας Ελένης, όπως λέει η παράδοση και από όσο ξέρουμε από τα βιβλία και από αυτά που έλεγαν  (μπορεί και να τα λένε ακόμα) οι γιαγιάδες. Γιορτή  από τις μεγάλες και τις πιό όμορφες που μιλούν στην καρδιά, στο τέλος του θέρους, πριν κιτρινίσουν τα φύλλα στα δέντρα και εμφανιστούν οι κοκκινολαίμηδες στα κλαριά τους.
 
Πηγαίνει ο κόσμος στην Εκκλησιά της γειτονιάς του μια τέτοια μέρα και αν δεν έχει στην γειτονιά του, πηγαίνει σε μιά άλλη.  Αθρόα προσέλευση. Να ακούσει  το ασματικόν «Άγιος ο Θεός...» και να δει τους λαμπαδούχους και τα Εξαπτέρυγα να προπορεύονται, τον Λειτουργό να κρατά ψηλά Τον Σταυρό, στην μέση του στολισμένου δίσκου με τα τρια αναμμένα κεριά, για να Τον τοποθετήσει τελικά στο Δισκέλι. Και να ψάλλει μαζί με άλλους « Σώσον Κύριε τον λαόν σου». Γεμίζουν οι Ναοί αυτή την μέρα, γέμισε και η δική μας. Μοίρασε ο Παπάς Βασιλικό μαζί με το Αντίδωρο.
 
Όπως οι συν-εκκλησιαζόμενοι πήρα και εγώ το μερτικό μου. Ένα μικρό κλαδάκι που μέσα στο νερό θα ριζώσει για να φυτευτεί αρχικά σε ένα μικρό γλαστράκι και μετά σε μεγαλύτερο ώσπου να έρθει η ώρα για πιό μεγάλη γλάστρα. Mε λίγο νεράκι, φροντίδα και κανάκεμα στο περβάζι της κουζίνας, θα ξεχειμωνιάσει. Θα φουντώσει το κλαδάκι, θα πάρει τα επάνω του για να το βρει το ερχόμενο καλοκαίρι μεγαλωμένο και δυναμωμένο με την αίσθηση πλήρη για τον προορισμό του. Την συμβασιλεία του στον δίσκο με τα τρία κεριά με τον Σταυρό.
 
Αυτά έκανε η θεία μου, και το μικρό ταπεινό βότανο της γής άρχιζε την δική του ιστορία, σαν οικογενειακό δέντρο από την μια γενιά στην άλλη, δίχως οικόσημο. Όνομα και επώνυμο, ένα και αυτό: Βασιλικός. Διακριτικός και ταπεινός που δεν επιδιώκει την προβολή του. Ένα ελαφρό απλό ακούμπισμα αρκεί για να γίνει αντιληπτός και να δεσπόσει τον χώρο που βρίσκεται, σαν πραγματικός άρχοντας. 
 
Λέγεται πως το καλύτερο φιλοφρόνημα είναι η μίμηση και ακολουθώ το παράδειγμα της αδελφής της μάνας μου, με την αρμόζουσα ευλάβεια παρακολουθώντας από κοντά τον λεπτό μίσχο μέσα στο γυάλινο ποτηράκι,  να γεννά τρυφερές λευκές ρίζες για να βλαστήσουν αργότερα. Σαν έναν μικρό πρίγκιπα που μεγαλώνοντας θα γίνει βασιλιάς, όπως λεν’ τα παραμύθια.
 
Η σκέψη της αγαπημένης μου θείας με φέρνει στα μονοπάτια που κάθουνται αναπαυτικά στα πούπουλα της αλησμόνητης αλήθειας. Στις αγριοκαστανιές του Ροσινιόλ, στις κουκουναριές στα ψηλά μέρη του τόπου μου, στο κλειστό, πλέον, και βουβό Σχολείο μου, στην κυρία Ασπασία με τα γελαστά μάτια πίσω από τα ματογυάλια της να κτυπά τον <κώδωνα> στο πλατύσκαλο και στα νερά του Βοσπόρου να θωπεύουν τις βάρκες στο λιμανάκι. Εκεί που στα χρόνια τα αλλοτινά,  ο Πατριάρχης Αττικός βρίσκοντας γιατρειά,  μετονόμασε το παραλιακό προάστιο στο οποίο έκανα τα πρώτα μου βήματα,  από Φαρμακεία σε Θεραπεία.  
 
Πολλά τα μονοπάτια της σκέψης στα Θεραπειά με την Αγία Παρασκευή και τον άδικα κατεδαφισμένο Αη Γιώργη, που η πολυκαιρία τα έκανε να αποκτούν δικαιώματα με το κάθε ένα να νομίζει πως έχει προτεραιότητα. Σε ένα από αυτά βλέπω δύο  παπαδάκια, τον Νίκο της θείας Ελένης, τον Γιαννάκη του θείου Μόρφη, και ένα τρίτο, τον Άκη (μετέπειτα Μητροπολίτη Ικονίου Θεόληπτο, που πρόσφατα έφυγε για άλλα μονοπάτια), να προπορεύονται με τα Εξαπτέρυγα και τις Ντόλτσες και σε ένα άλλο, με τον Νίκο απέναντι στον Δεσποτικό Θρόνο, <Κέλευσον Δέσποτα...> και ο Δέρκων Ιάκωβος, και αυτός με γελαστά μάτια πίσω από τα ματογυάλια, να τείνει το δεξί του χέρι για ασπασμό. Το μουρμουρητό της θάλασσας συντροφιά στην συναυλία των ασμάτων, πότε σιγανό, πότε θλιμμένο και πότε οργισμένο, ανάλογα με τα κέφια της, θάλασσα είναι αυτή, απαραίτητη παρουσία στην όχθη του γιαλού. 
 
Παιδί της θάλασσας, γέννημα - θρέμμα της Πόλης, αθεράπευτα Θεραπειανή, και με Ιμβριώτικες σταγόνες στις φλέβες μου, παιδί της Επαρχίας Δέρκων, από τον Βόσπορο βρέθηκα και ρίζωσα στην Επαρχία Θυατείρων, σε ένα κομμάτι γης της Αγγλίας, Της μοίρας τα γραμμένα. Επαρχία η μία, επαρχία και η άλλη. Φτάνει να κρατιούνται οι παραδόσεις όσο γίνεται για να μην φτάσει κάποιος να αναγνωρίσει τον εαυτό του  σαν έναν Ποσειδωνιάτη ανάμεσα στους Ποσειδωνιάτας του χρυσόστομου Κ. Καβάφη, που είχαν χάσει τα νερά τους. 
 
Φροντίζοντας να μην λησμονιούνται αυτές οι παραδόσεις ταξιδεύουμε μέσα σε μια κιβωτό με την συντροφιά τους. Και  όταν έρχονται οι Μεγάλες Μέρες τις μοιραζόμαστε με όσους νιώθουν την ανάγκη της μοιρασιάς. 
 
Γιορτή μεγάλη και πάλι. Γέμισε ο Ναός, Δύο οι Πολιούχοι Άγιοι του, ο Στυλιανός με το μωρό στα χέρια και ο Αμβρόσιος. Και σε μια γωνίτσα, η  Βλαχερνίτισσα Παναγιά στο Παρεκκλήσι Της. Το Δισκέλι στο κέντρο του Σολέα αναμένει. Γνωστοί, άγνωστοι, δικοί και ξένοι, ενορίτες και μη, αναμένουν και αυτοί με τα μάτια έτοιμα να σηκώνουν το βλέμμα τους όταν ο Σταυρός θα αποχωρίζεται την αγκαλιά του Βασιλικού με τον δίσκο και τα τρία κεριά για δουν την 'Υψωση Του. 
 
Άσωμεν...
 
Νίκη Beales
Της Υψώσεως Του Σταυρού 2026
Μπάκινγχαμ, Αγγλία

Οι Καταβασίες του Σταυρού

 
Σήμερα είναι του Σταυρού.
 

Από μικρός ονειρευόμουν τη σημερινή Πατριαρχική Θεία Λειτουργία, όπως την περιέγραφαν τα σχολικά μας βιβλία εκείνης της εποχής. Ο Οικουμενικός Πατριάρχης στην Κωνσταντινούπολη θα φορούσε μία από τις τέσσερις επίσημες, χρυσοποίκιλτες στολές του και θα λειτουργούσε μαζί με τη Σύνοδο.
 
Σήμερα εκείνες τις στολές τις βλέπουμε μόνο σε φωτογραφίες, ως μουσειακά πλέον κειμήλια, ενώ τον Πατριάρχη, που μπορούμε συχνά να παρακολουθούμε στο διαδίκτυο, τον βλέπουμε να λειτουργεί με καινούργιες αρχιερατικές στολές.
 
Στις αναμνήσεις των πιστών η εορτή του Σταυρού ήταν δεμένη με τη μυρωδιά του βασιλικού και την τελετή της Υψώσεως του Τιμίου Σταυρού. Μαζί με την κατάνυξη δεν έλειπαν και τα παράπονα των βαθιά θρησκευόμενων ενοριτών, γιατί η τελετή δεν είχε γίνει όπως ακριβώς γινόταν στην ιδιαίτερη πατρίδα τους: στην Πόλη, στη Σμύρνη ή στα νησιά.
 
Ποτέ δεν ομονοούσαν όλοι. Άλλος θυμόταν διαφορετικό τυπικό, άλλος διαφορετικό μέλος και άλλος διαφορετική τάξη. Έκαναν παρατηρήσεις στους επιτρόπους και στους παπάδες. Όσα χρόνια θυμάμαι τον ιερέα πατέρα μου, καμιά χρονιά δεν είχε κατορθώσει να βρει το δίκιο του. Πάντοτε του έμενε στο τέλος κάποια πικρία.
 
Για εμάς όμως, τα αγιάτρευτα παπαδοπαίδια, οι Καταβασίες του Σταυρού ήταν άλλος νταλκάς.
 
Ακόμη και σήμερα, έπειτα από τόσα χρόνια, μας μυρίζουν λιβάνι, λάδι και εκείνο το μικρό σαπουνάκι σε σχήμα μωρού, με το οποίο έπλεναν τα χέρια τους ο παπάς και ο νονός ή η νονά μετά τη βάπτιση.
 
Στις φτωχικές γειτονιές της Αθήνας όπου γεννήθηκα -και όπου βρίσκονταν οι ενορίες του πατέρα μου- κάθε Κυριακή είχαμε πολλές βαπτίσεις. Το «Σταυρόν χαράξας Μωσής» έπρεπε να το ψάλουμε αμέτρητες φορές.
 
Ο επί χρήμασι ψάλτης ένιωθε κάποτε τη φωνή του να βραχνιάζει. Άφηνε τότε εμάς, τους μικρούς εθελοντές, να χορτάσουμε από τα ψαλτικά ψιχία, τα πίπτοντα από της τραπέζης του.
 
Μικρόφωνα και μεγάφωνα δεν υπήρχαν στις ημιτελείς εκείνες εκκλησίες. Έπρεπε κι εμείς να συνεχίσουμε με στεντόρεια φωνή, για να ακουστεί το μέλος σε ολόκληρο τον ναό. Όσοι όμως περνούσαμε τότε τη μεταφώνηση, φτάναμε κάποτε μέχρι δακρύων από την προσπάθεια.
 
Τόσο βαθιά χαράχθηκαν μέσα μου αυτές οι Καταβασίες, ώστε έγιναν δεύτερη φύση μου. Και όταν αργότερα μεγάλωσα, σπούδασα και έγινα χειρουργός, δεν έπαψα ποτέ να τις ψιθυρίζω: άλλοτε για να γαληνεύσω και να χαλαρώσω· άλλοτε -και ίσως τις περισσότερες φορές- σαν μια μυστική, παιδική προσευχή.
 
Δρ. Σπύρος Αντύπας
Παιδοχειρουργός

Το Γενέσιο της Θεοτόκου

 

Συναξάριον

Τῇ Ηʹ τοῦ αὐτοῦ μηνός τό Γενέθλιον τῆς Ὑπεραγίας Δεσποίνης ἡμῶν Θεοτόκου καί ἀειπαρθένου Μαρίας.
 

Ἀπολυτίκιον τῆς Ἑορτῆς. Ἦχος δʹ.

Ἡ γέννησίς σου Θεοτόκε, χαράν ἐμήνυσε πάσῃ τῇ οἰκουμένῃ· ἐκ σοῦ γάρ ἀνέτειλεν ὁ Ἥλιος τῆς δικαιοσύνης, Χριστός ὁ Θεός ἡμῶν· καί λύσας τήν κατάραν, ἔδωκε τήν εὐλογίαν· καί καταργήσας τόν θάνατον, ἐδωρήσατο ἡμῖν ζωήν τήν αἰώνιον.

...Και το όνομα αυτού: Σεπτέμβριος

 
Χρόνος μπαίνει, χρόνος βγαίνει, αυτός δεν παραλείπει να εμφανίζεται και να μπαινοβγαίνει. Ο ένατος μήνας του χρόνου που θα έπρεπε να  ήταν ο έβδομος, το λέει και η ονομασία του, αλλά πολλά πράγματα έχουν καθιερωθεί με τα  δικά τους "γιατί" και  "επειδή"  και άντε να βρεις άκρη. 
 

Ο λόγος περί μηνός Σεπτεμβρίου με όλα τα πολλά που βρέθηκε να κουβαλά στην πλάτη του. Σαν να είναι φορτωτική της στο τέλος της εποχής των Απελάσεων. Των απελάσεων Ελλήνων Υπηκόων από την Τουρκια το 1964. Γεμάτα τα σακιά, τα τσουβάλια, τα ταγάρια, τα ρακοφαγωμένα  σεντούκια και οι χειραποσκευές του από διάφορα και μέσα σε όλα τα θησαυρισμένα,  γιορτές έθιμα και αναμνήσεις.
 
Η πρώτη μέρα του αρχίζει από την τον Εσπερινό της παραμονής, προμηνύοντας  το ξεκίνημα του Εκκλησιαστικού Έτους. Έτσι λέει το Ημερολόγιο και για να το λέει, έτσι είναι. Θα αμφισβητούσε κάτι τέτοιο η Λωξάντρα; Όχι βέβαια.  Η σειρά των πραγμάτων. Το Τυπικό και η τάξη. Η Τάξη συνδυασμένη με το γερό δέσιμο της  συνύπαρξης. Απλότητα και αρχοντιά. Αρχοντική και απέριττη η σειρά των πραγμάτων στο Πατριαρχείο μας. Στην Πόλη,  στη δική μας Πόλη, στην Πόλη του Κωνσταντίνου και πάνω από όλα στην Πόλη Της Παναγιάς. Αυτό λέει η κληρονομιά και η παράδοση. Τι, αλλαγές θα κάνουμε τώρα;
 
Σεπτέμβρης με τα <Σεπτεμβριανά> του που δεν ξεχνιούνται από αυτούς που τα έζησαν. Αφηγήσεις, φωτογραφίες, εκθέσεις για να μάθουν οι υπόλοιποι που ενδιαφέρονται να μάθουν  αυτά που έγιναν τότε σε μια νύχτα από τις 6 μέχρι τις 7 του μήνα, σε λίγες ώρες για να αλλάξει η πορεία της ζωής μιας μεγάλης μερίδας Ρωμιοσύνης. Συμβάντα που όπως ό,τι γίνεται δεν ξεγίνεται, αγιοκατατάχτηκαν ανεπισήμως στα κιτάπια των αναμνήσεων. Υπήρξαν μάρτυρες και μάρτυρες που υπέκυψαν ποικιλοτρόπως σε αυτά που υπέστησαν. Μάρτυρες των Γεγονότων που τα ονόματα τους είναι γραμμένα στα μεριδοχάρτια των απογόνων τους, μέχρι που θα έρθει η επόμενη, άντε ας είναι η μεθεπόμενη, γενιά για να τα ρίξει στον κάδο της ανακύκλωσης.  Κάτι είναι και αυτό. 
 
Αίθριος καιρός, και γιορτές η μια πίσω από την άλλη, <Στέλιο, αύριο είναι του Αγίου Νεκταρίου, να πάμε στην Σηλυβριά; Να το πούμε και στην Ελένη και στον Κώτσο, να πάρουμε και γιαούρτι, ε, τι λές;>, πρότεινε η μαμά μου. στον πάτερ-φαμίλια της οικογένειας, μπαμπά μου. Πρόταση που δεν δεχόταν αντίρρηση. Και αφού θα πηγαίναμε, θα παίρναμε και γιαούρτι. 
 
Ήρεμη και γαλήνια η θάλασσα όταν πλησίαζε το Πανηγύρι του Γενεσίου της Παναγίας, στις οκτώ του μήνα, στο Γκιοκσουγιού, στην Ασιατική πλευρά του Βοσπόρου. Παραμονιάτικα το ρίχναμε στις προετοιμασίες για το τι θα ακολουθούσε ύστερα από την Θ. Λειτουργία, έξω από το εκκλησάκι. Ευκαιρία να ανταμωθούμε με την κ. Σοφία και τις κόρες της με τον μικρό Γιαννάκη από  το Τσεγκέλκιοϊ, και  να παίξουμε. Να ξαναδ(ι)ούμε την κυρία Μαρίκα, τον Γιωργάκη και την Νανά με τα χρυσά μαλάκια από το Σελβί Μπουρνού, την κυρία Αιμιλία, τον Σταυρίκο με την κυρία Ελένη από το Πέρα. Παρέα των γονιών μου από μια σύντομη παραμονή στην Αλεξανδρέττα. Σε εκείνο τον τόπο, σε εκείνα τα ζεστά μέρη που άνθιζαν πορτοκαλιές και χουρμαδιές εν αφθονία, εργάστηκαν οι Γαλλομαθείς (και περιζήτητοι) σύζυγοι τους, δημιουργήθηκαν δεσμοί και φιλίες που ακόμα συνεχίζονται από τα παιδιά τους, σκορπισμένα σήμερα σε άλλα μέρη του πλανήτη. 
 
Και μετά από το Γκιοκσουγιού, ο Σταυρός με συντροφιά τον σγουρό βασιλικό να υψώνεται στις δεκατέσσερις, στον Σολέα της Αγίας Παρασκευής. Την άλλη μέρα στις δεκαπέντε, εκδρομή από τα Θεραπειά στο Κεφελίκιοϊ, στους ταρλάδες (χωράφια) και στα τσαϊρια που κάποτε ήταν ο τόπος της Εκκλησίας του Αη Νικήτα. Το όνομα του Αγίου με ενδιέφερε ιδιαίτερα, αφού, όπως με εξήγησε η γιαγιά μου, η προέλευσή του ερχόταν από την νίκη του Χριστού ενάντια στον θάνατο,<σαν το Χριστός Ανέστη; Ναί, έτσι ακριβώς...>. Νίκη του Χριστού ο Νικήτας, Νίκη κι εγώ από την κυρά Δέσποινα την Παναγία και τα νικητήριά Της. Απλά πράγματα. Ταύτιση, σε πλήρη αρμονία. Αχ, γιαγιά, πως έκρυβες τέτοια σοφία μέσα σου; 
 
Γραμμή λοιπόν για το Κεφελικιόϊ που δεν βλέπαμε τίποτα εκεί για να το προσκυνήσουμε. Εμείς όμως πηγαίναμε και με το που φτάναμε η γιαγιά μου μαζί με την θεία Μαρούλα μουρμούριζαν: <Νίκην έστησαν κατά της πλάνης...> η νίκη, πανταχού παρούσα και μέσα σε όλα για να καμαρώνει η αφεντιά μου...
 
Έχει κι άλλη αρχή ο Σεπτέμβρης, της Σχολικής χρονιάς, καινούργια βιβλία, τετράδια, μολύβια και στυλό. Κιμωλίες και μαυροπίνακες -ανύπαρκτοι ίσως πια- τσάντες και μαθητικά ρούχα. Μαύρες μπροστέλες με άσπρα γιακαδάκια, μυρωδιά Σχολείου διάχυτη παντού, το ίδιο και σήμερα, όπως και τότε που ο Peppino di Capri τραγουδούσε... Melancolie in Settembre...
 
Νίκη Beales
6 Σεπτεμβρίου 2026
Μπάκινγχαμ, Αγγλία

Η Εορτή της Παναγίας στο Bristol

 
Με ιδιαίτερη λαμπρότητα, κατάνυξη και μεγάλη συμμετοχή πιστών εορτάσθηκε χθες η μεγάλη Θεομητορική Εορτή της Κοιμήσεως και Μεταστάσεως της Υπεραγίας Θεοτόκου στον Ελληνορθόδοξο Ιερό Ναό των Αγίων Αποστόλων Πέτρου και Παύλου στο Bristol. Πλήθος ενοριτών και προσκυνητών προσήλθε στον Ιερό Ναό, για να τιμήσει με πίστη και ευλάβεια την Παναγία μας, να συμμετάσχει στη Θεία Λειτουργία και να ενώσει την προσευχή του με ολόκληρη την Ορθόδοξη Εκκλησία κατά την ευλογημένη αυτή ημέρα.
 

Η εορτή της Κοιμήσεως δεν αποτελεί ημέρα λύπης, αλλά εορτή ελπίδας, χαράς και προσδοκίας της αιωνίου ζωής. Η Υπεραγία Θεοτόκος, αφού ολοκλήρωσε την επίγεια πορεία της, μετέστη προς την αληθινή Ζωή, παραμένοντας πάντοτε η στοργική Μητέρα και ακαταίσχυντη μεσίτρια των Χριστιανών. Μέσα στην κατανυκτική ατμόσφαιρα της εορτής, όλοι ανανεώσαμε την αγάπη και την εμπιστοσύνη μας προς την Παναγία, παρακαλώντας την να σκεπάζει την ενορία μας, τις οικογένειές μας και ολόκληρο τον κόσμο με τη μητρική της προστασία.

Φωτογραφία: Λαμπρινή Δελλαπόρτα

Η Παναγία μας...

 

...ετοίμασε μόνη Της το κλινάρι Της

 

Πόσο συγκινητικό είναι να βλέπει κανένας την Παναγία να ετοιμάζει με τα άχραντα χέρια Της, το κλινάρι Της, τις λαμπάδες, το θυμιατήρι με το λιβάνι κι ότι άλλο χρειαζότανε για την κηδεία Της...
 
Από μικρό κορίτσι αγαπούσε την εργασία κι ολοένα δούλευε, πότε γνέθοντας όπως στον Ευαγγελισμό που την βρήκε ο Αρχάγγελος με τη ρόκα στο χέρι, πότε ράβοντας τα ίδια τα φορέματά Της, ως "ιμάτια αυτόρραφα αγαπώσα", κι υστερώτερα όταν γεννήθηκε ο Χριστός, υφαίνοντάς Του, τον "άρραφον" εκείνον χιτώνα...
 
Και στα γεράματά Της δεν ξεκουράστηκε, αλλά η ίδια έκανε τις δουλειές του σπιτιού, έραβε, μαγείρευε, περιποιότανε τον καινούριο γιό Της τον Ιωάννην, κι ως την τελευταίαν ώρα της ζωής Της, με τα χέρια εκείνα τ’ αγιασμένα που σπαργάνωσε τον Χριστό, ετοίμασε το κρεβάτι Της, κ όλα τα της ταφής Της.
 

Φώτης Κόντογλου

 

Χρόνια πολλά σε όλους! Καλό Δεκαπενταύγουστο με υγεία και πίστη! Η Παναγία να μας σκεπάζει!

Η ευχή «Καλή Παναγιά»

 
Η λέξη «Παναγιά» στη λαϊκή και καθομιλουμένη χρήση δηλώνει και το πρόσωπο της Θεοτόκου και τη γιορτή της.
 

Ιστορικές Μαρτυρίες
 
Η ευχή «Καλή Παναγιά» απαντά σε λαογραφικά και προφορικά τεκμήρια από τον 19ο αιώνα:
 
Στο έργο του Νικολάου Πολίτη (Παραδόσεις) συναντώνται εκφράσεις όπως:
 
        ◦ «Καλή Παναγιά να ’χουμε»
 
        ◦ «Σαν έρθει η Παναγιά, θα σμίξουμε»
 
Σε πολλά νησιά (Κυκλάδες, Δωδεκάνησα, Ιόνιο), η χρήση της έκφρασης καταγράφεται ήδη από τις αρχές του 20ού αιώνα.
 
Λαογραφικό Πλαίσιο
 
Η ευχή «Καλή Παναγιά» ακούγεται από την 1η Αυγούστου (έναρξη Παρακλητικών Κανόνων) έως τις 14 Αυγούστου, παραμονή της εορτής.
 
Στο εορτολόγιο και το λαϊκό εθιμολόγιο, η ευχή λειτουργεί όπως:
 
        ◦ «Καλό Πάσχα» (πριν από τη Μεγάλη Εβδομάδα)
 
        ◦ «Καλές Απόκριες» (πριν την Καθαρά Δευτέρα)
 
Η φράση δεν απευθύνεται στο πρόσωπο της Παναγίας· είναι εθιμική ευχή για την περίοδο των εκδηλώσεων, των νηστειών, των πανηγυριών και της θρησκευτικής προσμονής του Δεκαπενταύγουστου.
 
Συμπέρασμα
 
Η έκφραση «Καλή Παναγιά»:
 
        ◦ Δεν είναι νεολογισμός
 
        ◦ Δεν είναι γλωσσικό λάθος
 
        ◦ Είναι ιστορικά καταγεγραμμένη
 
        ◦ Είναι λεξικογραφικά τεκμηριωμένη
 
        ◦ Είναι πολιτισμικά ριζωμένη στην ελληνική λαϊκή θρησκευτικότητα και γλώσσα
 
Η ειρωνεία ή απόρριψη της έκφρασης προκύπτει συνήθως από γλωσσική άγνοια ή αστικοκεντρική προκατάληψη. Η ελληνική γλώσσα δεν ανήκει αποκλειστικά στις μεγάλες πόλεις, αλλά σε όλους τους Έλληνες και κουβαλά τη μνήμη, τα ήθη και τις παραδόσεις του λαού μας.
 
Καλή Παναγιά σε όλους!

Τ’ Αη-Γιαννιού oi φωτιές που γίνονται λουλούδια

 
Σαν σήμερα το βράδυ, αλλά πρώτα η Παράκληση...
 

Μέσα, η φλόγα στο καντηλάκι και ο Πατ. Αχιλλέας, άντε και το πολύ κάποιος άλλος.  Μπροστά στην ανοικτή πόρτα ένα τραπεζάκι, ένα ντεφτέρι με μια άσπρη πέτρα πάνω στις ανοιγμένες σελίδες για να μην τις τραβολογά το Θεραπειανό αεράκι πέρα δώθε και ένα μολύβι για τα ονόματα υπέρ υγείας.
 
Το μικρό Αγίασμα, κολλημένο στα πετρωμένα πόδια του βουνού, έχει στα αριστερά του ένα στενό μονοπάτι που κάνοντας παρέα με το κελαριστό ντερεδάκι του χωριού  βγαίνει σε μια άλλη γειτονιά. Δίπλα στο μονοπάτι ήταν το σπίτι της κυρίας Άννας και  απέναντί του,  μια  μικρή πολυκατοικία.  Εκεί διέμενε ο Πάτ. Γερμανός με την μητέρα του, όπως και η οικογένεια του  Γιώργου & της Όλγας Φενερλή, με τα παιδάκια τους, τον Άκη με τα όμορφα ματάκια και την Σμαρούλα. 
 
Μπροστά,  σχηματίζεται  μια πλατειούλα, κατάλληλη για να ανάβουμε τις φωτιές του Αη Γιάννη.
 
Λείπω. Λείπω εδώ και πολλά χρόνια και όλα αυτά μένουν θησαυρισμένα και αστείρευτα.  Κλείνω όμως τα μάτια για να βλέπω βαθιά. Ανιχνεύω ανάμεσα στις φλόγες και αφουγκριέμαι τα ψιθυρίσματα από τις άλικες τσιμπλίδες που λαμπυρίζουν. Τα ακούω να αντιλαλούν ανεβαίνοντας προς τον ουρανό που έχει τον Βόσπορο υπό την σκέπη και θωρώ τις σπίθες να γίνονται λουλούδια. Λουλούδια με βαθύ κόκκινο πορφυρένιο χρώμα που ακροπατώντας στην κλίμακα ανάβασης χρυσίζουν σαν τον ήλιο που βασιλεύει με ευπρέπεια καταλήγοντας σε ένα άυλο και διάφανο φως. Τα βλέπω να γίνονται κόκκοι θυμιάματος που ευωδιάζει για να προσπερνούν τα σύννεφα και να φτάνουν χάρισμα σε αυτούς που ξέρουν να περιμένουν.
 
Από την μιά ο Βόσπορος και από την άλλη ο Κεράτιος και κάπου παρακάτω, η Μεταμόρφωση. Η Πόλη Της Θεοτόκου.
 
Ιούνιος και είκοσι τρεις του μήνα σήμερα,  παραμονή χρονιάρας μέρας, μια από αυτές που τα Θεραπειά τιμούν. Το αγοράκι με τα όμορφα μάτια που έβλεπαν το Αγιασματάκι του Αη Γιάννη και το λιμάνι με τις βάρκες,  έτσι και στα καλά καθούμενα, πήρε την άγουσα προς τις αιώνιες στράτες όπου οι φλόγες στα καντήλια δεν κοιμούνται, κομίζοντας  προσκυνήματα σε αγαπημένες καρδιές και ψυχές...
 
Ώρα του καλή.
 
Νίκη Beales
Παραμονή του Αη Γιάννη 2026
Μπάκινγκχαμ, Αγγλία

Κυριακή Νεομαρτύρων

 
Νέοι ἀθληταί, ὤλεσαν τήν γραῦν ῎Αγαρ.
Καί νῦν σύνεισι τοῖς ἀθληταῖς τοῖς πάλαι.
Βῆ δέ Πόλον πληθύς, νεάθλων ἄστυ θεοῖο.
 

Την β΄ Κυριακή μετά των Αγίων Πάντων, δηλαδή η γ΄ Ματθαίου, τιμούμε τους Άγιους Νεομάρτυρες, που μαρτύρησαν μετά την άλωση της Κωνσταντινουπόλεως το 1453 μ.Χ.

Εορτή Οικουμ. Πατριάρχου

 
Σήμερα Πέμπτη, 11η Ιουνίου 2026, η Α.Θ. Παναγιότης, ο Οικουμενικός Πατριάρχης, ο Αυθέντης και Δεσπότης ημών, κ.κ. Βαρθολομαίος, άγει τα Σεπτά Αυτού ονομαστήρια. Βαθυσεβάστως και μετ’ ευφροσύνης πλείστης υποβάλλουμε πλούσια σέβη προς την Α.Θ. Παναγιότητα, αναπέμπουμε ικετηρίους δεήσεις υπέρ της κατ’ άμφω υγείας Αυτού, εκζητούμε δε τις θεοπειθείς και πατρικές ευχές και συνάμα τις Πατριαρχικές ευλογίες Αυτού.
 

Βαρθολομαίου του Παναγιωτάτου και Οικουμενικού Πατριάρχου, Πολλά τα  Έτη!

Νηστεία των Αγίων Αποστόλων

 
Η νηστεία των Αγίων Αποστόλων είναι μια από τις θεσμοθετημένες νηστείες της Ορθόδοξης Εκκλησίας, η οποία προετοιμάζει τους πιστούς για τη μεγάλη εορτή των Αγίων Πέτρου και Παύλου στις 29 Ιουνίου.
 

Η έναρξή της είναι κινητή καθώς εξαρτάται από το Πάσχα. Ξεκινάει πάντα την Δευτέρα μετά την Κυριακή των Αγίων Πάντων και λήγει σταθερά στις 28 Ιουνίου. 

Η διάρκειά της ποικίλλει κάθε χρόνο, ενώ μπορεί και να μην πραγματοποιηθεί καθόλου αν το Πάσχα πέσει πολύ αργά.
 
Αυτή η νηστεία είναι σχετικά επιεικής και επιτρέπει την κατανάλωση ψαριού τις περισσότερες ημέρες, εκτός από συγκεκριμένες περιπτώσεις.
 
Εύχομαι όλοι μας να μην παραμελίσουμε και αυτή την σημαντική νηστεία της Εκκλησίας μας και να την χρησιμοποιήσουμε καταλλήλως προς την θεραπεία της ψυχής μας. Καλό στάδιο!!!

Μελέτη για το Άγιο Πνεύμα

 
Η Ελληνορθόδοξη Κοινότητα Αγίων Αποστόλων Πέτρου και Παύλου Bristol σας προσκαλεί στη διαδικτυακή συνάντηση και μελέτη «Εκκλησία και Κοινωνία», η οποία θα πραγματοποιηθεί αύριο Δευτέρα 1 Ιουνίου 2026, στις 7.00 μ.μ. (ώρα Αγγλίας) και 9.00 μ.μ. (ώρα Ελλάδος και Κύπρου). Ομιλητής θα είναι ο Αρχιμανδρίτης π. Χρυσόστομος Παπουλέσης, Ιεροκήρυκας της Ιεράς Μητροπόλεως Αργολίδος. Η συνάντηση είναι ανοικτή σε όλους όσοι επιθυμούν να συμμετάσχουν σε έναν γόνιμο πνευματικό διάλογο και να εμβαθύνουν στη διδασκαλία και τη ζωή της Εκκλησίας.
 

Θέμα της ομιλίας θα είναι «Η κάθοδος του Αγίου Πνεύματος», ένα γεγονός καθοριστικής σημασίας για τη ζωή της Εκκλησίας. Η επιφοίτηση του Αγίου Πνεύματος κατά την ημέρα της Πεντηκοστής φανερώνει την πληρότητα της θείας οικονομίας, εγκαινιάζει τη δημόσια πορεία της Εκκλησίας στον κόσμο και χαρίζει στους πιστούς τη δύναμη να ζουν και να μαρτυρούν το Ευαγγέλιο. Η ομιλία θα εξετάσει συνοπτικά τη θεολογική σημασία του γεγονότος και τη διαχρονική του επίδραση στη ζωή των χριστιανών.

Εορτή Αγ. Ιωάννου του Ρώσου

 
Ο Άγιος Ιάκωβος Τσαλίκης αγαπούσε πολύ τον Άγιο Ιωάννη το Ρώσο και πάντα τον επισκεπτόταν. Μάλιστα τον είχε δει πολλές φορές να φεύγει από τη λάρνακά Του και να τρέχει για βοήθεια.
 

Κάποια μέρα ο  Άγιος Ιωάννης ο Ρώσος του είχε πει τα εξής:
 
Νομίζουν πως κοιμάμαι, ότι είμαι νεκρός, και δεν με υπολογίζουν οι Χριστιανοί. Εγώ όμως είμαι ζωντανός. Τους πάντες βλέπω.
 
Το σώμα μου είναι μέσα, αλλά εγώ εξέρχομαι πολλές φορές από την λάρνακά μου. Τρέχω ανάμεσα στους ανθρώπους για να τους βοηθήσω. Πολύς ο πόνος. Αυτοί δε με βλέπουν.
 
Εγώ τους βλέπω και τους ακούω τι λένε. Και πάλι μπαίνω στη λάρνακα μου.
 
Βοήθεια όλων μας... ο Άγιος Ιωάννης ο Ρώσος.
 
Θαυματουργός Άγιος στο Προκόπι Ευβοίας.
 
Βοήθειά μας. Αμήν.
 
🌹📿🌹

Απόδοση του Πάσχα

 

Ἐξαποστειλάριον. Τοῦ Πάσχα.

Ἦχος βʹ. Αὐτόμελον.

Σαρκὶ ὑπνώσας ὡς θνητός, ὁ Βασιλεὺς καὶ Κύριος, τριήμερος ἐξανέστης, Ἀδὰμ ἐγείρας ἐκ φθορᾶς, καὶ καταργήσας θάνατον, Πάσχα τῆς ἀφθαρσίας, τοῦ κόσμου σωτήριον.
 

Δόξα· καὶ νῦν. Τοῦ Πάσχα.

Ἦχος πλ. αʹ.

Ἀναστάσεως ἡμέρα, καὶ λαμπρυνθῶμεν τῇ πανηγύρει, καὶ ἀλλήλους περιπτυξώμεθα. Εἴπωμεν ἀδελφοί, καὶ τοῖς μισοῦσιν ἡμᾶς· Συγχωρήσωμεν πάντα τῇ Ἀναστάσει, καὶ οὕτω βοήσωμεν· Χριστὸς ἀνέστη ἐκ νεκρῶν, θανάτῳ θάνατον πατήσας, καὶ τοῖς ἐν τοῖς μνήμασι, ζωὴν χαρισάμενος.