28η Οκτωβρίου 1940

 
Συναξάριον
Τῇ ΚΗʹ τοῦ αὐτοῦ μηνός τήν ἀνάμνησιν ἑορτάζομεν τῆς Σκέπης τῆς Ὑπεραγίας Δεσποίνης ἡμῶν Θεοτόκου καί Ἀειπαρθένου Μαρίας, τῆς πάντοτε καί κατʼ ἐξαίρετον τρόπον σκεπούσης τό εὐσεβές ἡμῶν Ἔθνος, ὡς πάλαι ἔσκεπε τήν Βασιλίδα τῶν πόλεων.
 

Η Εθνική Επέτειος της 28ης Οκτωβρίου 1940 αποτελεί ημέρα ιερής μνήμης, εθνικής υπερηφάνειας και ευγνωμοσύνης προς τον Πανάγαθο Θεό, ο Οποίος ενισχύει τον άνθρωπο στους αγώνες του για την ελευθερία και την αξιοπρέπεια. Τιμούμε με σεβασμό και συγκίνηση τους ηρωικούς προγόνους μας, οι οποίοι, με ακλόνητη πίστη, θάρρος και αυταπάρνηση, αντιστάθηκαν στον κατακτητή και υπερασπίστηκαν τα ιερά και τα όσια του Γένους μας. Η Εκκλησία μας αναπέμπει δεήσεις υπέρ αναπαύσεως των ψυχών των πεσόντων και προσεύχεται η Υπεραγία Θεοτόκος, η Υπέρμαχος Στρατηγός του ευσεβούς λαού μας, να σκέπει και να προστατεύει το Έθνος μας, χαρίζοντας σε όλους μας ειρήνη, ομόνοια και πνεύμα ενότητας. Αιωνία η μνήμη των ηρώων του 1940!

Μόνο εκεί

 
Μόνο εκεί
 

Που κρατώντας την Εσθήτα Της τη θάλασσα θωρεί,
ξέρει στα φυλλοκάρδια Της πάντα να καρτερεί.
στα γόνατα που έμαθε ψιθύρους να λικνίζει
όταν το Χαίρε έρχεται και βρέφη νανουρίζει.
Κληρονομιάς θησαύρισμα και δεν θα το αφήσει.
 
Αν όμως κάποτε το άφρισμα, του κύματος θα σβήσει,
και αν απ’ την Ανατολή φως πια δεν θα ξυπνήσει
και αν τ’ αστέρια του ουρανού παντοτινά χαθούν
και χρώματα της Ίριδος δεν θα φανερωθούν,
αν τα πουλιά σιωπήσουνε λαλιά μην ακουστεί
κι αδειάσει ο Κεράτιος κι ο Βόσπορος στερέψει
κι όταν βραδιάσει ο ήλιος δεν πάει να βασιλέψει,
αν τα βουνά μαυρίσουνε και λιώσουνε τα χιόνια,
μέσ’ στους αιώνες από παλιά, από χιλιάδες χρόνια.
 
Και αν πιά δεν θα κτίζονται από τα χελιδόνια
φωλιές την Άνοιξη στις κόγχες και στα κλώνια,
κι άμα σωπάσει ο βοριάς κι η μέρα δεν χαράζει
και αν της γης η βλάστηση παγώσει σαν χαλάζι,
και αν τα όρη αρχινούν περίπατο να κάνουν
κι οι αστραπές τις λάμψεις τους για πάντα να τις χάνουν,
 
Εάν χαθούν οι ποταμοί και οι άνεμοι κοπάσουν
και οι βροντές τα σύννεφα δεν θα διαπεράσουν,
εάν χαθούν παντοτινά όλοι της άμμου οι κόκκοι
και στης στεριάς τα χώματα βουλιάξουν όλοι οι λόφοι,
κι αν από τους επτά ο ένας σαν θα λείψει
και αν από όλους τους πιστούς χαθεί για πάντα η πίστη
κι όταν ο ορίζοντας τη γη ποτέ πια δεν ζυγώσει
και τα χωράφια δεν θα υπάρχει πιά, χέρι να τα οργώσει,
και αν το φως του φεγγαριού πάψει να σελαγίζει
κι όταν η Άνοιξη απ' ευωδιές πια δεν θα πλημμυρίζει.
 
Και αν η γη απρόσμενα αδειάσει από διαβάτες
κι ολότελα ερημωθούν του κόσμου όλες οι στράτες,
μα αν ο Πλάστης ορατών κι αυτών των αοράτων
με μιά μονοκοντυλιά θέλει να τ' αφανίσει,
και πρωτοστάτη Άγγελο στείλει να Της μηνύσει
θα υπακούσει πρόθυμα, θα’ ναι το θέλημά Του.
Τότε η Κυρά των Βλαχερνών το πέπλο Της θ’ αφήσει
από τα χέρια Της στη γη, με λύπη να κυλήσει.
Τότε μονάχα θα δεχτεί πως ο καιρός επέστη
τον μήνα που ήταν Αύγουστος, Εξακόσια είκοσι έξι,
να τον ξεγράψει ριζικά, με πλήρη παρρησία
πιστεύοντας πως αυτό δεν ήταν τίποτα,
παρά μια οπτασία!
 
Αυτά όμως δεν γίνονται ούτε και ομιλούνται
και η Παναγιά μας Δέσποινα το έχει πιά συνήθεια
να προφυλά, να μαρτυρά της Πόλης την αλήθεια.
Την Πόλη, που για αυτήν γράφτηκαν τόσοι και τόσοι στίχοι
κάστρα, παλάτια χτίστηκαν εκεί κοντά στα τείχη,
παρ’ όλο που κατά καιρούς απ’ τους σεισμούς κλονίζεται, 
σείεται η Βασιλεύουσα, μα δεν καταποντίζεται.
 
Κι όπως Της ανατέθηκε κι όπως Θεός ορίζει
και με τον νου και την καρδιά πάντα θα την φροντίζει.
 
Της σιγουριάς είν’ φύλακας, ακοίμητο λυχνάρι
τους ναυαγούς φωτίζοντας, σήμα Της το Φανάρι,
που μέρες και απόβραδα, νυχτιές και χαραυγή
πόνου και θλίψης είν’ γιατρειά, αστείρευτη πηγή, 
το βλέμμα Της είν’ βάλσαμο, με πλήρη ευφροσύνη,
εκεί που πάλλει η καρδιά, εκεί στην Ρωμιοσύνη.
 
Στους λίγους που είναι αμέτρητοι, η σκέπη Της ελπίδα
στα βέλη που τους απειλούν μοναδική ασπίδα.
Αγάπη και παρηγοριά, χαρίζει πέρα ως πέρα,
απλόχερα κι απ’ την ψυχή, μοναδική μητέρα.
 
Είναι ο ήλιος της νυχτιάς μέσα στην σιγαλιά 
αγάπης καταφύγιο, στοργή και αγκαλιά.
Της Πόλης που στα πόδια της, της Προποντίδας η αύρα
έρχεται συνδρομήτρια για να διωχθούν τα μαύρα
που όταν τα όρνια τ’ άγρια τον ουρανό μαυρίζουν
του τόξου του ουράνιου οι ακτίνες την φωτίζουν  
σ’ όποια σταγόνα της βροχής, σ’ όποιο τ’ αγέρα χάδι
σε κάθε ρέμα, ρεματιά, κλαδί και παρακλάδι,
κάθε γωνιά και σπιθαμή, λίθο και κάθε βράχο
Πόλη της γης και τ’ ουρανού, Πόλη του ΤΗ ΥΠΕΡΜΑΧΩ!
 
Κυρά μας Βλαχερνίτισσα, με τον Σταυραετό
την Πόλη σαν τα μάτια Σου
κρυφό μου φυλαχτό!
 
 
Νίκη Beales

Χίλια τετρακόσια χρόνια μετά

Αφιέρωμα στον Ιμβριολάτρη και Φυσιολάτρη Πατριάρχη μας
για τα τριάντα πέντε χρόνια στον Οικουμενικό Θρόνο
 
Buckingham, Αγγλία 2026

Το Γενέσιο της Θεοτόκου

 

Συναξάριον

Τῇ Ηʹ τοῦ αὐτοῦ μηνός τό Γενέθλιον τῆς Ὑπεραγίας Δεσποίνης ἡμῶν Θεοτόκου καί ἀειπαρθένου Μαρίας.
 

Ἀπολυτίκιον τῆς Ἑορτῆς. Ἦχος δʹ.

Ἡ γέννησίς σου Θεοτόκε, χαράν ἐμήνυσε πάσῃ τῇ οἰκουμένῃ· ἐκ σοῦ γάρ ἀνέτειλεν ὁ Ἥλιος τῆς δικαιοσύνης, Χριστός ὁ Θεός ἡμῶν· καί λύσας τήν κατάραν, ἔδωκε τήν εὐλογίαν· καί καταργήσας τόν θάνατον, ἐδωρήσατο ἡμῖν ζωήν τήν αἰώνιον.

Eικόνα της Σουμελάς

 
Το καράβι «Κωνσταντινούπολις» - Σεπτέμβρης 1922
 

Την έλεγαν Γιαγιά-Ευγενία. 70 χρονών. Από το χωριό Λιβερά της Τραπεζούντας. Χήρα. Τα παιδιά της σφαγμένα το ’21. Της έμεινε μόνο ο εγγονός. Ο μικρός ο Βασίλης. 5 χρονών.
 
Όταν ήρθε η διαταγή «Φεύγετε», οι Τούρκοι έκαψαν το χωριό. Η Ευγενία πρόλαβε να πάρει τρία πράγματα: Το παιδί, το μαντήλι του άντρα της και την εικόνα.
 
Η εικόνα της Παναγίας Σουμελάς.
 
Όχι η πρωτότυπη - εκείνη έμεινε στο μοναστήρι, στον Μελά. Αυτή ήταν αντίγραφο. Ξύλο παλιό, ζωγραφισμένη στο χέρι, από καλόγερο, το 1800. Την είχε από τη μάνα της. Την είχε από τη γιαγιά της. 120 χρόνια στην οικογένεια.
 
Στο λιμάνι της Τραπεζούντας γινόταν το αδιαχώρητο. Χιλιάδες ψυχές. Τούρκοι χωροφύλακες έψαχναν τους πρόσφυγες. «Χρυσάφια! Λίρες! Όπλα!» φώναζαν. Και τα έπαιρναν. Εικόνες; Τις έσπαγαν. Τις έκαιγαν. «Ειδωλολατρία», έλεγαν.
 
Η Ευγενία κατάλαβε. Αν τη δουν, τη χάνει.
 
Τύλιξε την εικόνα στο μαύρο μαντήλι της. Μετά την έδεσε με σπάγκο, σφιχτά, στο στήθος της. Από πάνω φόρεσε το χοντρό το ζιπούνι της. Από πάνω τη μαύρη φούστα. Από πάνω το μαντήλι στο κεφάλι.
 
Έμοιαζε με μια γριά 100 κιλά. Καμπουριαστή.
«Τι έχεις εκεί, γριά;» φώναξε ο χωροφύλακας στο καράβι.
«Καμπούρα, αφέντη», είπε η Ευγενία. «Από τα χρόνια.»
Την έσπρωξε. «Πέρασε, βρωμόγρια!»
 
Πέρασε.
 
Στο αμπάρι, 2.000 ψυχές. Ο ένας πάνω στον άλλον. Βρώμα. Εμετός. Πείνα. Δίψα. Τα παιδιά έκλαιγαν. Οι μανάδες μοιρολογούσαν.
 
Η Ευγενία καθόταν σε μια γωνιά. Ακίνητη. Το στήθος την πονούσε. Η εικόνα ήταν σκληρή. Της έκοβε το δέρμα. Αλλά δεν μιλούσε.
 
Τη νύχτα, όταν όλοι κοιμόντουσαν, έλυνε λίγο το ζιπούνι. Έβαζε το χέρι μέσα. Άγγιζε το ξύλο. «Παναΐα μου, κράτα μας», ψιθύριζε. «Φέρε μας στην Ελλάδα.»
 
Ο μικρός ο Βασίλης ρώτησε: «Γιαγιά, τι έχεις εκεί;» «Την καρδιά μου, παιδί μου», είπε. «Την καρδιά του Πόντου. Κοιμήσου.»
 
Τρίτη μέρα. Τέλειωσε το νερό.
 
Ένα μωρό πέθανε στην αγκαλιά της μάνας του. Το πέταξαν στη θάλασσα. Οι άντρες άρχισαν να τρελαίνονται. Ένας πήγε να βουτήξει. Τον κράτησαν.
 
Η Ευγενία δεν έβγαλε την εικόνα. Ακόμα κι όταν λιποθύμησε από τη δίψα. Οι γυναίκες τη ράντισαν με θαλασσινό νερό. «Ξύπνα, μάνα!» Άνοιξε τα μάτια. Πρώτα έπιασε το στήθος. Η εικόνα ήταν εκεί. Μετά ήπιε μια γουλιά.
 
Πειραιάς. Έβδομη μέρα.
 
Όταν άνοιξε το αμπάρι, μπήκε φως και μυρωδιά λιμανιού. Οι άνθρωποι σπρώχνονταν. Έπεφταν. Πολλοί δεν μπορούσαν να περπατήσουν.
 
Η Ευγενία σηκώθηκε. Με το παιδί από το χέρι. Με την εικόνα στο στήθος. Κατέβηκε τη σκάλα. Πάτησε Ελλάδα.
 
Στο τελωνείο, ένας Έλληνας λιμενικός τη λυπήθηκε. «Γριά, τι κουβαλάς;» Η Ευγενία έλυσε το ζιπούνι. Έβγαλε την εικόνα. «Την Παναγία μας, παιδί μου. Από τη Σουμελά.»
 
Ο λιμενικός γονάτισε. Σταυροκοπήθηκε. «Καλώς την έφερες, μάνα.»
 
Το 1951, χτίστηκε η νέα Μονή Παναγίας Σουμελάς στο Βέρμιο. Η Γιαγιά-Ευγενία ήταν 99 χρονών. Την ανέβασαν με μουλάρι.
 
Έδωσε την εικόνα στον Ηγούμενο. «Ήταν στο στήθος μου 7 μέρες», είπε. «Τώρα να πάει στο θρόνο της.»
 
Πέθανε εκείνο το βράδυ. Στον ύπνο της. Με χαμόγελο.
 
Η εικόνα της Ευγενίας είναι σήμερα στο τέμπλο. Δίπλα στην πρωτότυπη που ήρθε το 1931 από τον Πόντο.
 
Από κάτω γράφει:
 
«Δωρεά Ευγενίας Κωνσταντινίδου, Λιβερά Τραπεζούντας. Την έσωσε στο στήθος της. 1922.»
 
Αυτές ήταν οι γυναίκες του Πόντου. Δεν έσωσαν μόνο παιδιά. Έσωσαν αγίους. Γιατί ήξεραν: «Χωρίς εικόνα, η παράγκα είναι στάβλος. Με την εικόνα, γίνεται εκκλησιά.»
 
Και ο μικρός ο Βασίλης; Έγινε παπάς. Παπα-Βασίλης στη Νέα Σουμελά. Και κάθε 15αύγουστο, όταν λιτανεύουν την Παναγία, λέει:
 
«Αυτή η εικόνα πέρασε θάλασσα πάνω σε καρδιά γιαγιάς. Προσκυνήστε την όρθιοι.»

Η «Παναγία της Υεμένης»

 
Η φωτογραφία του Ισπανού Σάμουελ Αράντα βραβεύτηκε από την επιτροπή των World Press Photo ως η καλύτερη φωτογραφία της χρονιάς για το 2011. Εικονίζονται η Ζαΐντ Αλ Κουάς και η μητέρα του Φατιμά σε μία στάση που θυμίζει έντονα την Πιετά του Μιχαήλ Άγγελου με την Παναγία και τον Χριστό λίγο μετά την Αποκαθήλωση...
 

Ο Ζαΐντ ένας 18χρονος φοιτητής ιατρικής εργάζονταν παράλληλα ως οδηγός ταξί για να πληρώσει τα δίδακτρα της σχολής του. Ζούσε μαζί την οικογένεια του κοντά στην πλατεία «Αλλαγής», στην Σάνα, την πρωτεύουσα της Υεμένης. Μαζί με χιλιάδες άλλους νέους βγήκε στους δρόμους, τον Οκτώβριο του 2011, κατά του προέδρου Αλί Αμπτουλάχ Σαλέχ στην υεμενική έκδοση της Αραβικής Άνοιξης. Στις 15 Οκτωβρίου 2011 οι διαδηλώσεις δέχτηκαν επίθεση από τις κυβερνητικές δυνάμεις. Όταν έγινε διακοπή ρεύματος η μάνα του Ζαίντ θορυβήθηκε και επειδή ήξερε ότι ανάμεσα στους διαδηλωτές ήταν και ο γιός της, προσπάθησε να το βρεί. Τον αναζήτησε στο νοσοκομείο, καθώς είχε χτυπηθεί και στο παρελθόν. Η Φατιμά θυμάται: «Κοίταξα ανάμεσα στους νεκρούς και στους τραυματίες που ήταν ανάμεσα τους. Αναζήτησα τον γιο μου σε όλους τους χώρους και τελικά τον εντόπισα σε μία μικρή αίθουσα που δεν απείχε πολύ από το τζαμί. Δυσκολευόταν να αναπνεύσει και κατάλαβα ότι είχε πάθει ασφυξία από τα δακρυγόνα που είχαν ρίξει νωρίτερα. Για αυτό ακριβώς τον πήρα στην αγκαλιά μου και τον κράτησα πολύ κοντά μου. Δεν ήξερα την κατάσταση της υγείας του»...
 
Η Φατιμά δεν παρατηρούσε τι γινόταν γύρω της, εάν υπήρχαν άλλοι άνθρωποι. Το μόνο που την ενδιέφερε ήταν ο γιός της. Ο κόσμος με ρωτούσε εάν έκλαψα όταν βρήκα τον γιο μου. Εάν έκλαιγα κάτω από την μπούρκα μου. Έκλαιγα, όχι επειδή ήμουν λυπημένη, αλλά επειδή τον βρήκα και επειδή θα μπορούσε να σωθεί....
 
Ο ίδιος o Ζαΐντ δήλωσε στο ΒΒC: «Η εικόνα εξηγεί τα πάντα: την αγάπη της μητέρας, τον πληγωμένο γιο και το τι έγινε στην χώρα μου εκείνη την περίοδο»...

Η Εορτή της Παναγίας στο Bristol

 
Με ιδιαίτερη λαμπρότητα, κατάνυξη και μεγάλη συμμετοχή πιστών εορτάσθηκε χθες η μεγάλη Θεομητορική Εορτή της Κοιμήσεως και Μεταστάσεως της Υπεραγίας Θεοτόκου στον Ελληνορθόδοξο Ιερό Ναό των Αγίων Αποστόλων Πέτρου και Παύλου στο Bristol. Πλήθος ενοριτών και προσκυνητών προσήλθε στον Ιερό Ναό, για να τιμήσει με πίστη και ευλάβεια την Παναγία μας, να συμμετάσχει στη Θεία Λειτουργία και να ενώσει την προσευχή του με ολόκληρη την Ορθόδοξη Εκκλησία κατά την ευλογημένη αυτή ημέρα.
 

Η εορτή της Κοιμήσεως δεν αποτελεί ημέρα λύπης, αλλά εορτή ελπίδας, χαράς και προσδοκίας της αιωνίου ζωής. Η Υπεραγία Θεοτόκος, αφού ολοκλήρωσε την επίγεια πορεία της, μετέστη προς την αληθινή Ζωή, παραμένοντας πάντοτε η στοργική Μητέρα και ακαταίσχυντη μεσίτρια των Χριστιανών. Μέσα στην κατανυκτική ατμόσφαιρα της εορτής, όλοι ανανεώσαμε την αγάπη και την εμπιστοσύνη μας προς την Παναγία, παρακαλώντας την να σκεπάζει την ενορία μας, τις οικογένειές μας και ολόκληρο τον κόσμο με τη μητρική της προστασία.

Φωτογραφία: Λαμπρινή Δελλαπόρτα

Η Παναγία μας...

 

...ετοίμασε μόνη Της το κλινάρι Της

 

Πόσο συγκινητικό είναι να βλέπει κανένας την Παναγία να ετοιμάζει με τα άχραντα χέρια Της, το κλινάρι Της, τις λαμπάδες, το θυμιατήρι με το λιβάνι κι ότι άλλο χρειαζότανε για την κηδεία Της...
 
Από μικρό κορίτσι αγαπούσε την εργασία κι ολοένα δούλευε, πότε γνέθοντας όπως στον Ευαγγελισμό που την βρήκε ο Αρχάγγελος με τη ρόκα στο χέρι, πότε ράβοντας τα ίδια τα φορέματά Της, ως "ιμάτια αυτόρραφα αγαπώσα", κι υστερώτερα όταν γεννήθηκε ο Χριστός, υφαίνοντάς Του, τον "άρραφον" εκείνον χιτώνα...
 
Και στα γεράματά Της δεν ξεκουράστηκε, αλλά η ίδια έκανε τις δουλειές του σπιτιού, έραβε, μαγείρευε, περιποιότανε τον καινούριο γιό Της τον Ιωάννην, κι ως την τελευταίαν ώρα της ζωής Της, με τα χέρια εκείνα τ’ αγιασμένα που σπαργάνωσε τον Χριστό, ετοίμασε το κρεβάτι Της, κ όλα τα της ταφής Της.
 

Φώτης Κόντογλου

 

Χρόνια πολλά σε όλους! Καλό Δεκαπενταύγουστο με υγεία και πίστη! Η Παναγία να μας σκεπάζει!

Ο Αύγουστος της Θεογεννήτριας

 
Πιαστείτε από τον μανδύα της Παναγίας και μη χωριστείτε ποτέ από την μητέρα μας,
γιατί αυτή είναι η εγγύησις της σωτηρίας μας.
Και αμαρτωλοί να είμαστε και ανάξιοι να είμαστε η Παναγία θα μας βοηθήσει
να σωθούμε εφ’ όσον όμως και εμείς έχομε φιλότιμο και αγωνιζόμαστε.
(π. Γεώργιος Καψάνης)
 

Κάθε ημέρα μέσα στον ευλογημένο ενιαυτό της Αγίας μας Πίστης, αγιάζεται από την ολοζώντανη παρουσία της Παναγίας μας. Η Πανύμνητος Πλατυτέρα σκεπάζει ελπίδες και ικεσίες, στεναγμούς και δάκρυα, ανάγκες και περιστάσεις… Η Διαπορθμεύουσα κυρία Θεοτόκος, αναζητά εναγωνίως τις παρακλήσεις μας και τα αιτήματά μας, να τα περάσει απέναντι να τα διαβιβάσει στον Υιό και Θεό της. Είναι ο Αύγουστος τόσο δικός της. Από την πρώτη έως την τελευταία του μέρα. Ευλογημένος με την μνήμη της μεταστάσεώς της, με την μεγάλη γιορτή της, το δικό της Πάσχα. Είναι η μάνα όλου του κόσμου, η Κυρία Θεοτόκος που θα ενώνει πάντοτε γη και ουρανό.
 
«Ἀπειρόγαμε νύμφη Θεογεννήτρια, ἡ τῆς Εὔας τὴν λύπην χαροποιήσασα, ἀνυμνοῦμεν οἱ πιστοὶ καὶ προσκυνοῦμέν σε, ὅτι ἀνήγαγες ἡμᾶς ἐκ τῆς ἀρχαίας ἀρᾶς καὶ νῦν δυσώπει ἀπαύστως, πανύμνητε Παναγία, εἰς τὸ σωθῆναι ἡμᾶς.»….  «…Θεογεννήτρια, τῶν πόθῳ προσιόντων, τῇ σκέπῃ Σου τῇ θείᾳ, θεραπεύειν ἀξίωσον.»
 
Θεογεννήτρια! Πόσο συνταρακτικό αυτό το προσωνύμιο, αν συναισθανθούμε το τι περιγράφει. Μηχανικά πολλές φορές το απαγγέλουμε ή και το ψέλνουμε για Εκείνην που γέννησε τον Θεό… Αν το συλλάβουμε αδελφοί μου, κάθε φορά που θα βγαίνει από τα χείλη μας θα είναι μια τρανή ομολογία της Αγίας μας πίστης. Για αυτό το οφείλουμε στις ψυχές μας, να γνωρίζουμε την Κυρία των Αγγέλων. Να μην είναι αυτή μόνο μια καλή αφορμή για γιορτές, σχόλες, εκδρομές και πανηγύρια, αλλά για δάκρυα δοξολογικά συντριβής και μετανοίας που τολμάμε -μη μας παραδειγματίσεις Κύριε- εμείς οι Έλληνες μόνο να βλασφημούμε ανείπωτα αισχρά το Πανάγιο πρόσωπό της… Στα χέρια μας ένα βιβλίο αφιερωμένο σε Εκείνην. Γραμμένο με χάρη για την Θεογεννήτρια και Φωτογεννήτρια Μητέρα… Να μάθουμε περισσότερα, να νιώσουμε περισσότερα, να αυτομεμφθούμε περισσότερο για την ολέθρια άγνοιά μας. Τούτον τον Αύγουστο μην χωριστούμε ούτε ελάχιστα από Εκείνην.
 
Νώντας Σκοπετέας
 
Το βίντεο είναι εδώ

Τα Νικητήρια «Ευχαριστώ» της Πόλης

 
Στις Βλαχέρνες σήμερα με ευλάβεια η Ανάμνηση.
 

Και σαν σήμερα,  στον τόπο τον ίδιο, τον δικό μας και της καρδιάς μας γονατίζουμε και δεν λησμονούμε  αυτά που διαδραματίστηκαν τότε, πολλά - πολλά χρόνια πριν.
 
Παρών, πρώτος και καλύτερος - ποιός άλλος; - ο Πατριάρχης μας, που ζει και αναπνέει την Πόλη και την πόλη Της Παναγιάς, την δική Του Πόλη,  αντιπροσωπεύοντας όλους εμάς που η απόσταση μόνο νοερά μας αφήνει να Την πλησιάσουμε.

Τότε, όταν γιορτάζοντας τα έπαθλα της νίκης, η Πόλη δωρίστηκε για πάντα στην Παναγία. Όταν  εμπνεύστηκαν  οι στίχοι του  «Τη Υπερμάχω...» για να αποδώσουν όσο πιό εκφραστικά και όμορφα γίνεται, μέσα από τον μοναδικό συνδυασμό της υμνωδίας και της μελωδίας, απεριόριστη ευγνωμοσύνη στην Θεοτόκο.
 
Από το Άλφα μέχρι το Ωμέγα, συλλαβές - λέξεις - λόγια - ποίηση - μουσική,  που μας αγγίζουν εδώ και αιώνες και μας προσφέρονται σαν Αντίδωρα. 
 
Με ένα δικό μου "Ευχαριστώ" 
 
Νίκη Beales
Μπάκινγκχαμ - Αγγλία
7 Αυγούστου 2026
1.400 χρόνια μετά

Η ευχή «Καλή Παναγιά»

 
Η λέξη «Παναγιά» στη λαϊκή και καθομιλουμένη χρήση δηλώνει και το πρόσωπο της Θεοτόκου και τη γιορτή της.
 

Ιστορικές Μαρτυρίες
 
Η ευχή «Καλή Παναγιά» απαντά σε λαογραφικά και προφορικά τεκμήρια από τον 19ο αιώνα:
 
Στο έργο του Νικολάου Πολίτη (Παραδόσεις) συναντώνται εκφράσεις όπως:
 
        ◦ «Καλή Παναγιά να ’χουμε»
 
        ◦ «Σαν έρθει η Παναγιά, θα σμίξουμε»
 
Σε πολλά νησιά (Κυκλάδες, Δωδεκάνησα, Ιόνιο), η χρήση της έκφρασης καταγράφεται ήδη από τις αρχές του 20ού αιώνα.
 
Λαογραφικό Πλαίσιο
 
Η ευχή «Καλή Παναγιά» ακούγεται από την 1η Αυγούστου (έναρξη Παρακλητικών Κανόνων) έως τις 14 Αυγούστου, παραμονή της εορτής.
 
Στο εορτολόγιο και το λαϊκό εθιμολόγιο, η ευχή λειτουργεί όπως:
 
        ◦ «Καλό Πάσχα» (πριν από τη Μεγάλη Εβδομάδα)
 
        ◦ «Καλές Απόκριες» (πριν την Καθαρά Δευτέρα)
 
Η φράση δεν απευθύνεται στο πρόσωπο της Παναγίας· είναι εθιμική ευχή για την περίοδο των εκδηλώσεων, των νηστειών, των πανηγυριών και της θρησκευτικής προσμονής του Δεκαπενταύγουστου.
 
Συμπέρασμα
 
Η έκφραση «Καλή Παναγιά»:
 
        ◦ Δεν είναι νεολογισμός
 
        ◦ Δεν είναι γλωσσικό λάθος
 
        ◦ Είναι ιστορικά καταγεγραμμένη
 
        ◦ Είναι λεξικογραφικά τεκμηριωμένη
 
        ◦ Είναι πολιτισμικά ριζωμένη στην ελληνική λαϊκή θρησκευτικότητα και γλώσσα
 
Η ειρωνεία ή απόρριψη της έκφρασης προκύπτει συνήθως από γλωσσική άγνοια ή αστικοκεντρική προκατάληψη. Η ελληνική γλώσσα δεν ανήκει αποκλειστικά στις μεγάλες πόλεις, αλλά σε όλους τους Έλληνες και κουβαλά τη μνήμη, τα ήθη και τις παραδόσεις του λαού μας.
 
Καλή Παναγιά σε όλους!

Αύγουστος, ο μήνας της Παναγίας

 
Άνοιξε ήδη τις πύλες του ένας μήνας που μοσχοβολά θυμίαμα, βασιλικό και προσευχή. Είναι ο μήνας Αύγουστος, που η καρδιά κάθε Ορθοδόξου χτυπά πιο δυνατά, γιατί στρέφεται προς τη Μητέρα του Κυρίου.
 

Σε κάθε γωνιά της γης όπου χτυπά ελληνική και ορθόδοξη καρδιά, η Παναγία μάς περιμένει με ένα διαφορετικό όνομα: Μεγαλόχαρη, Γλυκοφιλούσα, Ελεούσα, Βρεφοκρατούσα, Οδηγήτρια, Πορταΐτισσα, Σουμελά, Κυκκώτισσα, Φανερωμένη, Μυρτιδιώτισσα, Εκατονταπυλιανή και τόσα ακόμη. Άλλο το όνομα, αλλά μία η Μητέρα. Μία η αγκαλιά. Μία η σκέπη. Μία η αστείρευτη αγάπη.
 
Ας υποδεχθούμε τον μήνα της με καθαρή καρδιά, με μετάνοια, με προσευχή και ελπίδα. Και ας της εμπιστευθούμε όσα βαραίνουν την ψυχή μας, γιατί ποτέ δεν έπαψε να γίνεται καταφύγιο των πονεμένων, παρηγοριά των θλιμμένων και ακοίμητη πρέσβειρα όλων μας προς τον Υιό της.
 
Είθε η Παναγία να σκεπάσει κάθε άνθρωπο, κάθε οικογένεια και όλο τον κόσμο με την άπειρη μητρική της αγάπη. Καλό και ευλογημένο μήνα να έχουμε!

Νηστεία Δεκαπενταυγούστου

 
Ο Δεκαπενταύγουστος αποτελεί μία από τις πιο κατανυκτικές περιόδους του εκκλησιαστικού έτους, στη διάρκεια του οποίου η Ορθόδοξη Εκκλησία μάς καλεί σε πνευματική εγρήγορση και εσωτερική ανακαίνιση. Η νηστεία που τον συνοδεύει (1-14 Αυγούστου) δεν είναι απλά αποχή από συγκεκριμένες τροφές, αλλά αγώνας εγκράτειας που αγκαλιάζει ολόκληρη τη ζωή μας: τις σκέψεις, τα λόγια και τις πράξεις μας. Με την προσευχή, τη μετάνοια, τη συμμετοχή στις Ιερές Παρακλήσεις της Υπεραγίας Θεοτόκου, την εξομολόγηση και την αγάπη προς τον συνάνθρωπο, προετοιμαζόμαστε να τιμήσουμε με καθαρή καρδιά την Κοίμηση της Παναγίας μας.
 

Η Υπεραγία Θεοτόκος αποτελεί το ύψιστο πρότυπο ταπεινώσεως, υπακοής και ολοκληρωτικής αφιερώσεως στο θέλημα του Θεού. Κατά τις ημέρες της νηστείας, η Εκκλησία μάς προτρέπει να βαδίσουμε στα ίχνη της, καλλιεργώντας την ειρήνη, τη συγχωρητικότητα και την εμπιστοσύνη στη θεία Πρόνοια. Ας αξιοποιήσουμε, λοιπόν, αυτή την ευλογημένη περίοδο ως ευκαιρία πνευματικής αναγέννησης, ώστε, με τη χάρη του Θεού και τις πρεσβείες της Παναγίας, να φθάσουμε στην εορτή της Κοιμήσεώς της με ανανεωμένη πίστη, ελπίδα και αγάπη.

Ο Ακάθιστος Ύμνος στο Bristol

 
Χθες βράδυ τελέσθηκε ο Ακάθιστος Ύμνος στον Ι.Ν. Απ. Πέτρου και Παύλου στο Bristol της Δυτικής Αγγλίας. Πλήθος κόσμου παρακολούθησε την Ακολουθία. Οι καλλίφωνοι Ιεροψάλτες του Ναού προσέφεραν μια ωραία μουσική πανδαισία. Ο τελέσας τον Ακάθιστο Ύμνο, Πρωτοπρ. Αναστάσιος Δ. Σαλαπάτας, ανέφερε στην ομιλία του μεταξύ άλλων και τα εξής:

«Η προσευχή της Εκκλησίας μοιάζει με την αναπνοή του ανθρώπου: η ζωή του εξαρτάται κυριολεκτικά από αυτήν! Ανάμεσα στις προσευχές της Εκκλησίας ξεχωριστή θέση κατέχει ο Ακάθιστος Ύμνος. Το περιεχόμενο του ύμνου αυτού, που αποτελεί αριστούργημα της παγκόσμιας λογοτεχνίας αλλά και πηγή πνευματικής δύναμης για τον άνθρωπο, είναι το μήνυμα του Αγγέλου Γαβριήλ προς τη Θεοτόκο για το δικό μας λυτρωμό. Το δε κοντάκιο "Τη Υπερμάχω Στρατηγώ" έγινε ο εθνικός ύμνος του γένους των Ελλήνων και της Βυζαντινής Αυτοκρατορίας, καθώς και το πιο χαρακτηριστικό σημείο των Χαιρετισμών».

14 αιώνες Ακάθιστος Ύμνος

 

«Τῇ Ὑπερμάχῳ Στρατηγῷ τὰ νικητήρια,

ὡς λυτρωθεῖσα τῶν δεινῶν εὐχαριστήρια, ἀναγράφω Σοι ἡ Πόλις Σου, Θεοτόκε!»

 

Ἐφέτος συμπληροῦνται χίλια τετρακόσια ἔτη ἀφ’ ὅτου, εἰς τιμὴν τῆς Θεοτόκου, ἐψάλη ἐπισήμως ἐπ’ ἐκκλησίας, καὶ μάλιστα ὀρθίων ἱσταμένων πάντων τῶν πιστῶν, τὸ σήμερον παγκοίνως γνωστὸν ὡς ὁ «Ἀκάθιστος Ὕμνος» Κοντάκιον, ποίημα ὑψήγορον καὶ διθυραμβικόν, ἀναφερόμενον, ἱστορικῶς καὶ θεολογικῶς, μὲ μοναδικὸν πλοῦτον καλλιεπείας, εἰς τὴν Ἔνσαρκον Θείαν Οἰκονομίαν καὶ τὴν εἰς αὐτὴν μοναδικὴν συμβολὴν τῆς Παναχράντου Θεομήτορος.
 
Οἱ προσευχόμενοι πιστοὶ διὰ τοῦ Κοντακίου τούτου χαιρετίζουν εὐσεβῶς τὴν Παναγίαν μὲ ἀλλεπαλλήλους ἐπαναλήψεις τῆς πρώτης πρὸς τὴν Κεχαριτωμένην προσφωνήσεως τοῦ εὐαγγελιζομένου τὴν χάριν καὶ τὴν χαρὰν Ἀρχαγγέλου Γαβριήλ, τῆς λέξεως «Χαῖρε», δι᾽ ἧς φανεροῦται τὸ «ἀπ᾽ αἰῶνος μυστήριον» καὶ συγκροτεῖται τῆς «σωτηρίας ἡμῶν τὸ κεφάλαιον».
 
Ἡ εἰς τὸν Ὕμνον τοῦτον ἐπανάληψις τοῦ «Χαῖρε» ἐπὶ ἑκατὸν τεσσαράκοντα τέσσαρας φορὰς πρὸς τὴν Παμμακάριστον Παρθένον, ἔχει προδήλως μυστικὴν ἔννοιαν. Παραπέμπει εἰς τὰς ἑκατὸν τεσσαράκοντα τέσσαρας χιλιάδας τῶν ἁγνῶν ἐκείνων Ἁγίων τῆς Ἀποκαλύψεως, τῶν ᾀδόντων ἐν κιθάρᾳ τὴν «καινὴν ᾠδὴν» ἐνώπιον τοῦ Θρόνου τοῦ Θεοῦ καὶ «ἀκολουθούντων τῷ Ἀρνίῳ ὅπου ἂν ὑπάγῃ». Ἁγνεύων ὁ λαὸς τοῦ Θεοῦ κατά τε τὸ ἦθος καὶ τὸ δόγμα, ἀφωσιωμένος ἕως ἐσχάτου εἰς τὸν σαρκωθέντα Θεὸν Λόγον, καὶ ἡνωμένος ἀρρήκτως μετ’ Αὐτοῦ, ὑμνεῖ τὴν σωτηριώδη Θείαν Οἰκονομίαν καὶ ταυτοχρόνως χαιρετίζει ἐν ᾠδαῖς ᾀσμάτων μουσουργικῶν τὴν Ὑπερένδοξον Μητέρα τοῦ Κυρίου καὶ Μητέρα τῆς Ἐκκλησίας, τὴν κραταιὰν προστασίαν αὐτῆς καὶ τοῦ εὐσεβοῦς πληρώματός της.
 
Ἠ Εἰσαγωγὴ τοῦ Κοντακίου, τὸ Προοίμιόν του, ἦτο ἐξ ἀρχῆς τὸ γνωστὸν «Τὸ προσταχθὲν μυστικῶς λαβὼν ἐν γνώσει…», τὸ ὁποῖον ἀναφέρεται ἀποκλειστικῶς εἰς τὸν Εὐαγγελισμὸν τῆς Θεοτόκου, ὅπερ φανεροῖ ὅτι ὁ ὅλος ὕμνος προσιδιάζει εἰς τὴν μεγάλην αὐτὴν ἑορτήν, τῆς ὁποίας καὶ σήμερον ἀκόμη ἡ ὅλη Ἀκολουθία τῶν «Χαιρετισμῶν» ἀποτελεῖ ὡραῖον καὶ καλλιανθῆ προεόρτιον καὶ μεθέορτον στέφανον. Ἐν τῇ πορείᾳ, καθιερώθη νέος εἰσαγωγικὸς ὕμνος, τὸ «Τῇ Ὑπερμάχῳ Στρατηγῷ τὰ νικητήρια», προκειμένου νὰ ἐκφρασθῇ ἡ εὐγνώμων τοῦ λαοῦ εὐχαριστία πρὸς Ἐκείνην, «δι’ ἧς ἐγείρονται τρόπαια», «δι’ ἧς ἐχθροὶ καταπίπτουσι!»
 
Ἡ σωτηρία τῆς Πόλεως καὶ τῆς ὅλης Αὐτοκρατορίας ἐκ τῆς δεινῆς ἐχθρικῆς ἐπιδρομῆς Ἀβάρων καὶ Περσῶν, ἀπουσιάζοντος τοῦ Αὐτοκράτορος Ἡρακλείου μετὰ τοῦ στρατοῦ, ἀγωνιζομένου μακρὰν διὰ τὴν ἐπανάκτησιν τοῦ Τιμίου Σταυροῦ τοῦ Χριστοῦ, ἀπεδόθη δικαίως εἰς τὴν κραταιὰν προστασίαν καὶ βοήθειαν τῆς Ὑπεραγίας Θεοτόκου, εἰς τὴν Ὁποίαν ὁ κτίτωρ Ἰσαπόστολος Βασιλεὺς Κωνσταντῖνος ὁ Μέγας εἶχεν εὐσεβάστως ἀφιερώσει τὴν Νέαν Ρώμην. Δεχομένη ἡ Θεομήτωρ τὴν ἀπὸ καρδίας ἀδιάλειπτον καὶ ἀγωνιώδη δέησιν κλήρου καὶ λαοῦ, ὄχι μόνον ἀνεπτέρωσε τὸ φρόνημα τῶν ὀλίγων ὑπερασπιστῶν, ἀλλὰ καὶ μέγα θαῦμα εἰργάσατο, τὴν διὰ συστροφῆς θυελλωδῶν ἀνέμων ὁλοκληρωτικὴν καταστροφὴν τοῦ στόλου τῶν πολιορκητῶν, κατόπιν τῆς ὁποίας ἐκεῖνοι ἐτράπησαν εἰς ἄτακτον φυγὴν καὶ οὕτως ἐσώθη ἡ Πόλις. Ἀξιοχρέως, λοιπόν, «ὡς λυτρωθεῖσα τῶν δεινῶν», ἡ Θεοτοκούπολις ἀνέγραψε τὰ νικητήρια εἰς τὴν Παναγίαν, τὴν ὁποίαν ἔκτοτε ὠνόμασεν «Ὑπέρμαχον Στρατηγόν» της, καὶ ὡς τοιαύτην πάλιν καὶ πολλάκις ἐπεκαλέσθη κατὰ τὴν πολυκύμαντον τοῦ Γένους ἱστορίαν καὶ ἔλαβεν ἑκάστοτε γλυκεῖαν πεῖραν τῆς ἀγάπης καὶ τῆς κραταιᾶς Σκέπης Της!
 
Ο ἱστορικὸς Ναὸς τῶν Βλαχερνῶν, ὅπου κατὰ παράδοσιν παλαιὰν ἐτελεῖτο ἑβδομαδιαίως ἱερὰ Ἀγρυπνία πρὸς τιμὴν τῆς Θεομήτορος, συχνάκις καὶ μὲ Αὐτοκρα-τορικὴν παρουσίαν, κατὰ τὴν νύκτα της 7ης Αὐγούστου 626 ἐδέχθη τὰ συρρεύσαντα πλήθη τοῦ διασωθέντος θεόφρονος λαοῦ, ἐν συγκινήσει πολλῇ καὶ μετὰ δακρύων εὐγνωμοσύνης «ἀπονέμοντα Αὐτῇ τὴν προσκύνησιν» καὶ ψάλλοντα τὸ Κοντάκιον μὲ τὸ νέον πλέον προοίμιον, ὡς ἐποφειλομένην εὐχαριστίαν καὶ χρεωστικὴν δοξολογίαν πρὸς τὸν Θεὸν καὶ τὴν «τὰ δευτερεῖα τῆς Τριάδος τὴν ἔχουσαν», κατὰ τὴν μοῦσαν τοῦ Ἁγίου Ἀνδρέου Κρήτης, τὴν Ἐλευθερώτριαν καὶ Σώτειρα τῆς Πόλεως καὶ τοῦ ὅλου κράτους!
 
Ἀπὸ τῆς ὥρας ἐκείνης, ὁ «Ἀκάθιστος Ὕμνος», τὸ περίλαμπρον ἀριστοτέχνημα τοῦτο τῆς ἐκκλησιαστικῆς ποιήσεως, ἀσύγκριτον μνημεῖον τοῦ ἕλληνος λόγου καὶ χρυσοπλοκώτατον τέχνημα θεοπνεύστου Θεολογίας, κατέστη ὁ πλέον δημοφιλὴς ὕμνος τῆς λειτουργικῆς ἡμῶν ζωῆς, ἐντρύφημα γλυκύτατον τῶν Χριστιανῶν. Ἔχει μεταφρασθῆ πρὸ πολλοῦ εἰς πολλὰς γλώσσας. Ἀρχιερεῖς καὶ Ἱερεῖς τὸν ραψῳδοῦν ἐν κατανύξει. Οἱ Μοναχοὶ τὸν ἀπαγγέλουν καθημερινῶς, οἱ δὲ πιστοὶ πολλάκις καθ’ ὅλην τὴν διάρκειαν τοῦ ἔτους. Θεολόγοι ἀναλύουν τὰς ὑψηλὰς δογματικάς του ἀναβάσεις. Φιλολογοῦντες καὶ λογοτεχνοῦντες καταδύονται εἰς τοὺς ὡραίους βυθοὺς τῆς ἐκφραστικῆς του κομψότητος καὶ τοῦ ποιητικοῦ του μεγαλείου. Ποιηταὶ καὶ ζωγράφοι ἐμπνέονται ἀπὸ τὰς φωτεινὰς λυρικάς του ἐκφράσεις.
 
Ἁγιογράφοι ἱστοροῦν ὡραίας εἰκόνας ἐκ τῶν πολυπληθῶν τοῦ περιεχομένου του. Οἱ μύσται τῆς ἐκκλησιαστικῆς μουσικῆς τὸν ἐπενδύουν μὲ περίτεχνα ἱερὰ μελίσματα. Ἀλλὰ ὁ «Ἀκάθιστος Ὕμνος» πάντοτε εἶναι θεοπρεπὴς προσευχὴ τῆς Ἐκκλησίας! Φωνὴ τῆς εὐσεβούσης τῶν Χριστιανῶν καρδίας! Δοξολογία ἐν ταὐτῷ καὶ εὐχαριστία καὶ δέησις καὶ ἱκεσία πρὸς τὸν «δι’ ἡμᾶς τοὺς ἀνθρώπους καὶ διὰ τὴν ἡμετέραν σωτηρίαν κατελθόντα ἐκ τῶν οὐρανῶν, καὶ σαρκωθέντα ἐκ Πνεύματος Ἁγίου καὶ Μαρίας τῆς Παρθένου καὶ ἐνανθρωπήσαντα», καὶ παραλλήλως πρὸς τὴν ἔχουσαν Μητρικὴν πρὸς τὸν Θεὸν παρρησίαν καὶ πολλαχῶς καὶ πολυτρόπως πάντοτε τὴν κραταιὰν Αὐτῆς βοήθειαν καὶ σκέπην δαψιλεύουσαν εἰς τὸ εὐσεβὲς Γένος τῶν Ὀρθοδόξων.
 
Ὁ Ἀκάθιστος Ὕμνος καλεῖ κάθε πιστὸν νὰ γρηγορῇ καὶ νὰ παραμένῃ ὀρθὸς καὶ εὐσταλής, ἐν ταπεινώσει καὶ προσευχῇ, ἐνώπιον τῶν μεγάλων προκλήσεων τῆς ἐποχῆς μας, εἰς τὰς δυστήνους ἡμέρας τῶν πολλῶν ἀναταράξεων καὶ πολεμικῶν συρράξεων, τὰς ὁποίας διέρχεται κατ’ αὐτὰς ἡ ἀνθρωπότης. Ἂς δεηθῶμεν ἐκτενῶς, ὅπως ἡ Μήτηρ τῆς «Εἰρήνης τοῦ Θεοῦ», φιλοτιμουμένη ἐκ τῆς ἀπὸ μέρους ὅλων τῶν πιστῶν καὶ ἐν κατανύξει καὶ εὐλαβείᾳ προσευχητικῆς ἀποδόσεως τοῦ «Ἀκαθίστου Ὕμνου» Της, ἐνεργήσῃ καὶ αὖθις ὡς «Ὑπέρμαχος Στρατηγὸς» παντὸς ἀδικουμένου καὶ κινδυνεύοντος, καὶ ὡς Σκέπη κραταιὰ τῶν ἀνὰ τὴν Οἰκουμένην τέκνων τῆς Ἐκκλησίας, βραβεύουσα εἰς τὸ ἀνθρώπινον γένος τὴν ἀληθῆ καὶ «πάντα νοῦν ὑπερέχουσαν» Εἰρήνην τοῦ Υἱοῦ Της!
 
Ἐν ἔτει σωτηρίῳ ,βκς´, κατὰ μῆνα Μάρτιον (κζ´)
Ἐπινεμήσεως Γ´
 
Ὁ Κωνσταντινουπόλεως Βαρθολομαῖος ἐν Χριστῷ εὐχέτης.
 
+ ὁ Χαλκηδόνος Ἐμμανουὴλ ἐν Χριστῷ εὐχέτης
+ ὁ Καρπάθου καὶ Κάσου Ἀμβρόσιος ἐν Χριστῷ εὐχέτης
+ ὁ Μιλήτου Ἀπόστολος ἐν Χριστῷ εὐχέτης
+ ὁ Προικοννήσου Ἰωσὴφ ἐν Χριστῷ εὐχέτης
+ ὁ Φιλαδελφείας Μελίτων ἐν Χριστῷ εὐχέτης
+ ὁ Κολωνείας Ἀθανάσιος ἐν Χριστῷ εὐχέτης
+ ὁ Ἰκονίου Θεόληπτος ἐν Χριστῷ εὐχέτης
+ ὁ Μπουένος Ἄϊρες Ἰωσὴφ ἐν Χριστῷ εὐχέτης
+ ὁ Σουηδίας καὶ πάσης Σκανδιναυΐας Κλεόπας ἐν Χριστῷ εὐχέτης
+ ὁ Ἴμβρου καὶ Τενέδου Κύριλλος ἐν Χριστῷ εὐχέτης
+ ὁ Ντένβερ Κωνσταντῖνος ἐν Χριστῷ εὐχέτης
+ ὁ Ἀγκύρας Γρηγόριος ἐν Χριστῷ εὐχέτης