Λόγος περί εισβολής

 
Το γράφημα της παρούσας ανάρτησης επιχειρεί να αποτυπώσει πότε πραγματοποιήθηκε εισβολή για τελευταία φορά σε κάθε ευρωπαϊκή χώρα, προσφέροντας μια συνοπτική –και αναγκαστικά απλουστευμένη– εικόνα της ιστορικής εμπειρίας της ηπείρου. Οι χρονολογίες και οι χρωματισμοί παραπέμπουν κυρίως στους μεγάλους πολέμους και στις γεωπολιτικές ανατροπές του 19ου και, κυρίως, του 20ού αιώνα, με τον Β΄ Παγκόσμιο Πόλεμο να δεσπόζει σχεδόν παντού. Μέσα από αυτή τη χαρτογραφική απεικόνιση γίνεται φανερό πόσο βαθιά χαραγμένη είναι στη συλλογική μνήμη των ευρωπαϊκών κοινωνιών η εμπειρία της εισβολής, της κατοχής και της απώλειας κυριαρχίας.
 

Ωστόσο, ο χάρτης δεν πρέπει να διαβαστεί ως απόλυτα ακριβής ή αδιαμφισβήτητος. Υπάρχουν πιθανές ανακρίβειες ή αμφιλεγόμενες επιλογές, τόσο στις χρονολογίες όσο και στους χρωματισμούς, για παράδειγμα στην περίπτωση της Μεγάλης Βρετανίας ή άλλων χωρών με σύνθετη αποικιακή και στρατιωτική ιστορία. Παρ’ όλα αυτά, λειτουργεί ενδεικτικά και κυρίως ερμηνευτικά: μας υπενθυμίζει ότι η σημερινή Ευρώπη της σχετικής ειρήνης και συνεργασίας είναι το αποτέλεσμα μιας μακράς και συχνά τραυματικής ιστορικής διαδρομής, η οποία εξακολουθεί να επηρεάζει τον τρόπο με τον οποίο τα κράτη και οι κοινωνίες αντιλαμβάνονται την ασφάλεια, τα σύνορα και τον πόλεμο.