Νήματα Δημιουργίας στο Bath Abbey - 5

 

Γενηθήτωσαν φωστῆρες ἐν τῷ στερεώματι τοῦ οὐρανοῦ...

 

Καλλιτέχνις υφαντουργίας: Jacqui Parkinson

 

Κατά την τέταρτη ημέρα της Δημιουργίας, ο Μέγας Ποιητής στόλισε το Σύμπαν με τα φώτα που είχε ανάγκη και που του άξιζαν. Έτσι, «Γενηθήτωσαν φωστῆρες... τοῦ διαχωρίζειν ἀνὰ μέσον τῆς ἡμέρας καὶ ἀνὰ μέσον τῆς νυκτός... καὶ ἐποίησεν ὁ Θεὸς τοὺς δύο φωστῆρας τοὺς μεγάλους, τὸν φωστῆρα τὸν μέγαν εἰς ἀρχὰς τῆς ἡμέρας καὶ τὸν φωστῆρα τὸν ἐλάσσω εἰς ἀρχὰς τῆς νυκτός, καὶ τοὺς ἀστέρας» (Γέν. 1, 14-16).
 

Το έργο που παρουσιάζεται εδώ είναι εξαιρετικής ποιότητας, είναι έργο φωτός, έργο Ποίησης, όπου απεικονίζονται κυριολεκτικά τα λαμπιόνια του Ουρανού. Ο ήλιος, η σελήνη, οι αστέρες, οι πλανήτες... Στο κέντρο του δε, αναπαρίσταται ένα σπιράλ που περικλύει ένα συγκεκριμένο αστέρι. Είναι ο Βόρειος Πολικός Αστέρας, το φωτεινότερο αστέρι στον αστερισμό της Μικρής Άρκτου, μέσω του οποίου ταξιδιώτες και ναυτικοί κατά παράδοση οργάνωναν την πλοήγησή τους, σαφέστατα αξιόπιστο, γιατί είναι σταθερό σημείο.

Η Υπαπαντή του Σωτήρος

Δικαιοσύνης Ήλιος σε αγκαλιά κρατιέται

Ἀπολυτίκιον. Ἦχος α’.

 
Χαῖρε κεχαριτωμένη Θεοτόκε Παρθένε, ἐκ σοῦ γὰρ ἀνέτειλεν ὁ Ἥλιος τῆς δικαιοσύνης, Χριστὸς ὁ Θεὸς ἡμῶν, φωτίζων τοὺς ἐν σκότει. Εὐφραίνου καὶ σὺ Πρεσβύτα δίκαιε, δεξάμενος ἐν ἀγκάλαις τὸν ἐλευθερωτὴν τῶν ψυχῶν ἡμῶν, χαριζόμενος ἡμῖν καὶ τὴν Ἀνάστασιν.
 
Με αγάπη Χριστού
 
Νώντας Σκοπετέας

Η ζωή στην Κίνα

Life In CHINA (Our story up to now)

 
Ο Νίκος και η Έριν ζουν στην Κίνα τα τελευταία πέντε χρόνια! O Νίκος, στο τελευταίο βίντεο, που παρουσιάζεται στην παρούσα ανάρτηση αναφέρει χαρακτηριστικά πως: 

Μετακομίσαμε στην Κίνα το 2018, αναζητώντας τη νέα περιπέτεια και για να επιτρέψουμε στα όνειρά μας να πετάξουν. Τα τελευταία πέντε χρόνια ανακαλύψαμε μερικά πραγματικά εκπληκτικά μέρη στη διάρκεια του ταξιδιού μας…

Νήματα Δημιουργίας στο Bath Abbey - 4

 

Βλαστησάτω ἡ γῆ βοτάνην χόρτου...

 

Καλλιτέχνις υφαντουργίας: Jacqui Parkinson

 

Ο Δημιουργός συνεχίζει το έργο του. «Καὶ ἐξήνεγκεν ἡ γῆ βοτάνην χόρτου σπεῖρον σπέρμα κατὰ γένος καὶ καθ᾿ ὁμοιότητα, καὶ ξύλον κάρπιμον ποιοῦν καρπόν, οὗ τὸ σπέρμα αὐτοῦ ἐν αὐτῷ κατὰ γένος ἐπὶ τῆς γῆς» (Γέν. 1, 12).
 

Στο παρόν έργο το θέμα είναι o κήπος της Εδέμ, ο Παράδεισος, ο οποίος φυτεύθηκε για να αποτελέσει την κατοκία του Αδάμ και της Εύας. Σε αυτόν βρίσκουμε ποικιλία βλάστησης, χλόης και θάμνων, καθώς και δένδρων καρποφόρων, καθένα από τα οποία έφερε το σπέρμα του είδους του, για να διαιωνίζεται στη γη. Στις άκρες του παρόντος έργου διακρίνουμε αστέρια και τις φάσεις της σελήνης, στοιχεία που προμηνύουν το επόμενο έργο...

Καλό μήνα

 
Το κινητό κουδουνίζει, η Βαπτιστικιά μου Άννα άφησε μήνυμα, TEXT που λέμε εδώ. Πρωτομηνιά  και εύχεται ΚΑΛΟ ΜΗΝΑ. Λιακάδα αλλά  μερικά σύννεφα τρέχουν στον ουρανό. Κυνηγά το ένα το άλλο,  γιατί τρέχουν; Κοντεύει έντεκα.Τι καιρό κάνει ο Θεός στα Θεραπειά σήμερα; Θα πάει ο Παπάς να Αγιάσει;
 

Έτσι σαν τότε που με το μπακράτσι στο χέρι ο καντηλανάφτης που τον ονόμαζαν και ζανκότση (λέξη δανεισμένη από τα Αρμένικα, όπως έμαθα, το λέει και το Ιντερνέτ) περπατοπούσε με τον Πατέρα Αχιλλέα, μαζί του, δίπλα του, πίσω του, ποτέ μπροστά, βήμα-βήμα. Μάλλον θα αντάμωναν στην Εκκλησία που θα έκανε τον Αγιασμό. Κάθε φορά άρχιζε από αλλού, ας πούμε από τον Ντερέ μέχρι επάνω, μιά δεξιά, μιά αριστερά, βέβαια πρώτα θα πήγαινε σ’ αυτούς που έμεναν κοντά στην Εκκλησία, πρωί-πρωί. Από εκεί στο τσαρσί και στον πίσω δρόμο, άντε και στην ανηφόρα προς το Σχολείο, στην συνέχεια στην  Αλέα, στον Φραγκομαχαλά, Τσερκέζικα, από σπίτι σε σπίτι, παντού. Να μην μείνει κανείς παραπονεμένος, ακόμα και στο Γερμανικό πήγαινε, δεν είμαι σίγουρη αν πήγαινε και στο Καλεντέρι, ίσως αυτό να ανήκε στην δικαιοδοσία του Νειχωριού (η θεία Μαργίτσα κατοικούσε εκεί, αλλά εκκλησιαζόταν σε μας), χτυπώντας κουδούνια, ρόπτρα και καμπανάκια και αν δεν είχε τίποτα από αυτά, τακ-τακ-τακ, έκαναν δουλειά τα δάκτυλα και καμιά γροθιά στη χάση και στη φέξη, το τακ γινόταν "τουκ". Τι να γίνει,  υπήρχαν και άνθρωποι που ήταν περήφανοι στην ακοή... "Ου γαρ έρχεται μόνο" που λένε.
 
Τακ και τακ, τουκ και τουκ και ντριν-ντριν, στα δικά μας τα σπίτια ερχόταν, οι νοικοκυρές περίμεναν. "Θα ρθει ο παπάς να Αγιάσει αύριο" έλεγε η μιά στην άλλη, την ώρα του εντεκάρη, του καφέ δηλαδή, στο σοχμπέτι, στον μπακάλη και στον μανάβη και στον Μήτσο τον κασάπη που εκεί είχε το στέκι του και ο κυρ Αποστόλης ο τζιερτζής [1], στο τσαρσί. Τα ίδια και στου κυρ Σπύρου, τον μπαμπά του Αντώνη, τον άλλο κασάπη σ' άλλη γειτονιά, που μετά τα σπασίματα (τα Σεπτεμβριανά γεγονότα του ’55, ονομαστά πλέον) μεταφέρθηκε εκείνος και το κασάπικο του. Ερχόταν το αύριο, φρόντιζαν οι μαμάδες να γυρίσουν όσο γινόταν νωρίτερα, αν πήγαιναν τα παιδιά τους στο σχολείο, "ναρθεί ο παπάς και να λείπει η οικοδέσποινα από το σπίτι; Που ακούστηκε αυτό; Να το διώ και να μην το πιστέψω!  Κύριε Ελέησον!" Τέτοιες κουβέντες...
 
Το σπίτι να είναι καθαρό και περιποιημένο από νωρίς το πρωί, "μαμά, θα έρθει ο Παπάς" έλεγε η μαμά μου στην γιαγιά και μας έπιανε ανησυχία αν περνούσε 12 μεσημέρι και ο Πάτερ δεν είχε κάνει την εμφάνισή του ακόμα. "Δεν ήρθε ακόμα" έλεγε η μιά θεία στην άλλη και στην νουνά, ακόμα και τηλεφωνιώντουσαν με τις εξαδέλφες και φιληνάδες. "Ήρθε σε σας; Τι, τώρα μόλις; Εε, μακριά είναι ακόμα"," άντε ας πιούμε ένα καφεδάκι ώσπου νάρθει" και τέτοια. Βέβαια υπήρχαν και μερικές γυναίκες που ξενοδούλευαν. Άλλες από ανάγκη, άλλες από μόδα/χειραφέτηση, ράφτρες που πήγαιναν μεροκάματο, άλλες που ήξεραν  δυό-τρία γράμματα εργαζόταν στις μπάνκες, τι να πάνε χαμένες οι σπουδές; Στην κάσα, αν έκοβε το μυαλό τους και αν ήταν οικογενειακή επιχείρηση, αν ήξεραν και κάποια ξένη γλώσσα, ακόμη καλύτερα. Ήταν και οι Vandeuses, oι πωλήτριες, στα παρφουμερί, συνήθως νεαρές καλοβαλμένες κοπέλες, αλλά μέχρι εκεί, όλα και όλα.  
 
Μέσα στο μπακιρένιο σκεύος, που λέγαμε παραπάνω, πάντα καλογυαλισμένο, είχε μερικά κλαδάκια Βασιλικού και αν δεν ήταν η εποχή του, δεντρολίβανου, δεμένα με σπαγκάκι για να Αγιάζει τις εστίες μας, μικρές/μεγάλες, μεγάλα σπίτια, αρχοντόσπιτα με ταράτσες και μπαξέδες, μικρόσπιτα, χαμηλόσπιτα, διαμερίσματα και παρταμεντάκια, της μιας κάμαρης και κρεβατοκάμαρης, με κουζίνα μικρή ή μεγάλη, κάποτε δίχως κουζίνα (υπήρχαν και οι φουφούδες), χειμώνα - καλοκαίρι, με ζέστη, λιοπύρια και κρύο, βροχές και καταιγίδες, χιόνια και λάσπες, ο πάντα καλός μας, ο πάντα καλόκαρδος και καλλίφωνος παπάς μας, συντροφιά με τον ζανκότση του, ακούραστα  δεν ξεχνούσε την αποστολή του. Με το "Καλό Μήνα" λοιπόν έμπαινε ο Πάτερ Αχιλλέας στα νοικοκυριά μας.
 
Δεν θυμούμαι να έπαιρνε ποτέ του άδεια, να κάνει διακοπές που λένε. Και παιδιά είχε και παπαδιά είχε, αλλά το καθήκον ήταν έργο, το έργο ήταν καθήκον και τα δυό μαζί ήταν λειτούργημα, εκτός τα της Θείας Λειτουργίας, τις Παρακλήσεις, τους Εσπερινούς, της κατ' οίκον επισκέψεις κτλ. Μαζί με την φιλογένεια και το φιλότιμο, είχε και καλή φωνή. Νομίζω πως ήταν ψάλτης κάπου, κάποτε. Συγκινειόταν  εύκολα, δεν ξεχνιέται η Μεγάλη Πέμπτη με το "Σήμερον Κρεμάται..." του, ακόμα και στον Πολυχρονισμό του Δεσπότη μας, τον έπιαναν τα συγκινητικά του... Και τα δικά μας. Ας αφήσω τις κηδείες καλύτερα...
 
Με το ένα και το άλλο, το πεπρωμένον φυγείν αδύνατον, ήρθαν και έφυγαν τα Σεπτεμβριανά τα οποία πάγωσαν τις καρδιές μας, ο κόσμος φοβήθηκε και μερικοί έστρεφαν προς φυγήν. "Ό,τι ο κόσμος κι ο Κοσμάς" και "όλο γνωμικά είσαι" θα μ’ έλεγε η μαμά μου, όπως έλεγε η θεία μου στην γιαγιά μου.
 
Ήρθαν οι απελάσεις, κόσμος διωγμένος έφυγε με την βαλίτσα μερικών κιλών και τα κάποια δολάρια, αν τα είχε. Και στα ξαφνικά να βρεθούν οι απαραίτητες λίρες για τα ναύλα, δεν ξέρω, αλήθεια γιατί ποτέ δεν ρώτησα; Τι γινόταν αν δεν τις είχε ο Χριστιανός; Τις λίρες για τα ναύλα;  Κόσμος αναγκαστικά ακολούθησε, σύζυγοι/παιδιά, μικρά, μεγάλα και βρέφη. Λαός φοβισμένος, με το "τι θα γίνει άραγες". Τρομαγμένος ο κοσμάκης, "έχουμε και παιδιά, έχουμε και κόρες, το στρατιωτικό", και όπου φύγει-φύγει. "Όσα-όσα να το δώσουμε", το σπίτι εννοούσαν. Κληρονομιά από τον παππού και τον προπαππού, "από δεκάξι χρονού παιδί δούλευα για να τ' αποκτήσω" έλεγε κάποιος, "πετραδάκι-πετραδάκι, το έχτισα" ο άλλος. Ρεύμα και μόδα της εποχής, "θα σε πάρω  να φύγουμε, σ’ άλλη γη σ’ αλλα μέρη", σαν το παλιό τραγούδι προηγούμενης δεκαετίας και ένας έπαιρνε τον άλλο τραβώντας για το άγνωστο.
 
"Μας έβαλαν και ουρές" έλεγε η γιαγιά μιάς φιληνάδας μου, από το uyruklu -υπηκοότητα στα Τουρκικά, που λανθασμένα η γιαγιά παρομοίαζε την λέξη με την λέξη kuyruklu -με ουρά. Και να ήταν μόνο αυτά; Έχανε η μάνα το παιδί και το παιδί την μάνα, "τι έκανες παιδί μου και σε διώχνουν" και "που θα πας γιόκα μου" ρωτούσε η γιαγιά μου τον θείο μου που μόνο από FAΑLIYETια[2] δεν ήξερε όσο για ZARARLI [3], χαμπάρι δεν έπαιρνε αλλά ήταν και αυτός στις πρώτες λίστες. "Στον Δημητρό" απαντούσε ο γιόκας της. Ο Δημητρός, εγκατεστημένος στην Αθήνα από την εποχή του Σαράντα, που έπαθε και κρυοπαγήματα στον πόλεμο τότε, ήταν ο ανεψιός της, ο γιός του αδελφού της του Νικολάκη. "Το ξέρει; Εχει μέρος να σε βάλει;" Αγωνιούσε η μάνα. Θα του τηλεφωνούσε η μαμά μου να πάει να τον πάρει, δεν θα τον άφηνε στον δρόμο, η γυναίκα του η θεία Χρυσούλα, είχε χρυσή καρδιά, θα τον βόλευε σε κανένα ντιβανάκι, θα ξεβόλευε τα παιδιά της, μέχρι να βρει δουλειά ο θείος Στυλιανός, να έρθει η οικογένεια του με τα μικρά αγόρια, τεσσάρων και εννια χρόνων, κάτι θα έκανε.
 
Δεν είχαν όμως όλοι Δημητρό, ντιβανάκια και συζύγους με χρυσή καρδιά και πόσο να έφταναν τα είκοσι δολάρια για ένα ψευτοδωμάτιο σε κανένα ξενοδοχειάκι στην Ομόνοια;
 
Εκείνης, δηλαδή της γιαγιάς μου, ο βεσικάς [4] είχε ακόμα τράτος. "Μα δεν μπορεί, κάτι θα έκανες" επέμενε και συνέχιζε "τι σας έπιασε όλους μαζί να κάνετε αταξίες;" διαβάζοντας στο ΕΜΠΡΟΣ τον κατάλογο με τα ονόματα των συγγενών και γνωστών που έπρεπε να εγκαταλείψουν το βιός τους. Δεν μπορούσε να καταλάβει την αιτία του ομαδικού ξεριζωμού στα καλά καθούμενα. Όποιος δεν τα έζησε...
 
Αεροπλάνα και βαπόρια, τραίνα και πούλμαν -τα τελευταία έκαναν χρυσές δουλειές- και ο θείος ο Μόρφης, απελαθείς και αυτός από τους πρώτους, βρήκε ένα στέκι κάπου κοντά στην Πλατεία Βάθης έβλεπε, και ας πούμε καλωσόριζε, τον λαουτζίκο να καταφθάνει... με τα είκοσι δολάρια στην τσέπη και τα είκοσι κιλά στην βαλίτσα.
 
Δύσκολες ώρες, δύσκολες στιγμές και απόγνωση, "να φύγουμε, να μη φύγουμε;" Πίσω από τους απελαθέντες, οι εξαναγκασθέντες. Ο Πατριάρχης αγωνιούσε, "Μην φεύγετε" παρακαλούσε, νουθετούσε, κήρυττε, μάλωνε, συμβούλευε. Τίποτα, "Φωνή βοώντος εν τη ερήμω" και γινόταν έρημος η Πόλη μας και η φυγή προς την ξένη γη και τον ξένο ουρανό  έπαιρνε διαστάσεις. Για τους πιό πολλούς.
 
Έφευγαν οι μεν, αναχωρούσαν οι δε, άλλοι ρίχνοντας μαύρη πέτρα, άλλοι κουβαλώντας ελπίδες για γυρισμό, αφήνοντας όμως όλοι τον διακαμό τους πίσω να τριγυρνά στους δρόμους και στα σοκάκια, στην αύρα του πρωϊνού, στο σούρουπο, στις βάρκες του λιμανιού, στα πλεμάτια στην ακρογιαλιά και στα κύματα...
 
Κάποτε η οικογένεια του Παπα-Αχιλλέα δεν άντεξε, πήρε και αυτή την άγουσα. Μιά μέρα ακολούθησε και αυτός, Τι να έκανε;
 
Νίκη Beales
Milton Keynes, Αγγλία
 
[1] συκωτατζής / πωλητής συκωταριάς
[2] δραστηριότητες
[3] επιβλαβείς
[4] άδεια παραμονής

Νήματα Δημιουργίας στο Bath Abbey - 3

 

...ἀνὰ μέσον ὕδατος καὶ ὕδατος

 

Καλλιτέχνις υφαντουργίας: Jacqui Parkinson

Ανέτειλε η δεύτερη ημέρα της Δημιουργίας. Ημέρα πλημυρισμένη από νερά. Νερά παντού. Νερά πάνω, νερά κάτω... Όλα αυτά όπως περιγράφονται στο βιβλίο της Γενέσεως (1, 6-10) αποτυπώνονται στο έργο της καλλιτέχνιδος με ιδιαίτερη έμπνευση και τέχνη.

 
Σκούροι γαλάζιοι ουρανοί, γεμάτοι μαύρα σύννεφα, ακουμπούν τον ορίζοντα και αδειάζουν στη γη, μέσα σε χιλιάδες σταγόνες βροχής, ομίχλες, τρεχούμενα ποτάμια, βροντερούς καταρράκτες, φουρτουνιασμένες θάλασσες και νιφάδες χιονιού!

Η Ελληνική Παράδοση - Α΄

 
Η Παράδοση των Ελλήνων, δηλαδή τα ζωτικά στοιχεία της ύπαρξης και του πολιτισμού τους (θρησκεία, γλώσσα, ιστορία, γνώση, έργα, ήθη, έθιμα, αξίες, πρότυπα, ιδιαίτερος τρόπος ζωής) μεταβιβάζεται από Γενιά σε Γενιά και έτσι εξασφαλίζεται η ταυτότητα, η συνοχή και η συνέχεια του Έθνους μας,  καθώς και η παρουσία Του στο παγκόσμιο γίγνεσθαι. Αυτής της Παράδοσης κάποιοι είναι δεδηλωμένοι εχθροί και επιζητούν να την καταστρέψουν. Το γεγονός είναι ότι οι πλείστοι σημαντικοί εκπρόσωποι του Πολιτισμού μας έχουν εκφραστεί για την αξία της και υπέρ της διατήρησης της. Αναφέρουμε παραδείγματα:
 

Ο σημαντικός ζωγράφος του 20ού αιώνα Ν. Χατζηκυριάκος Γκίκας στο βιβλίο του «Ανίχνευση της Ελληνικότητας» (Εκδ. «Ευθύνη») σημειώνει πως οι σκέψεις που γράφει σε αυτό είναι για την Ελλάδα, αφού γεννήθηκε Έλληνας. Και προσθέτει: «Το να διαφύγει κανείς από τα φυλετικά του γνωρίσματα ούτε επιθυμητό είναι, ούτε εύκολο... Ο κοσμοπολιτικός χαρακτήρας της εποχής μας, μας επιτρέπει, αλήθεια, κάτι τέτοιες ελαστικότητες και ακροβασίες, που εν μέρει, μόνον, είναι θεμιτές. Αλλά αυτός, ακριβώς, ο όρος του “κοσμοπολίτη” φέρνει στο νου μάλλον εξωτερικά και, οπωσδήποτε, ρηχά γνωρίσματα... Κανείς δεν μπορεί να καυχηθή ότι έχει τελείως ξεριζωθή. Και στην περίπτωση που κάποιος άσημος το κατόρθωσε, τα αποτελέσματα στη ζωή και στην τέχνη είναι πέρα για πέρα αρνητικά και στείρα».
 
Ο εκλεκτός λογοτέχνης και δικηγόρος Γιώργος Θεοτοκάς στο βιβλίο του «Πνευματική Πορεία» (Έκδ. «Εστίας») καταλήγει στο συμπέρασμα πως για κάθε Έλληνα «το καλύτερο που έχει να κάμει είναι να ζητήσει να συνδεθεί ξανά με τη θρησκευτική παράδοση του, η οποία συνυφάνθηκε, πολλούς αιώνες, με τη ζωή του λαού του, με τον εθνικό του χαρακτήρα, με τη νοοτροπία του, τα ήθη του, τη μνήμη των πατέρων του. Εκεί, στο δικό του πνευματικό κλίμα, ο καθένας θα ισορροπήσει καλύτερα, θα βρει πιο σταθερές, πιο πλήρεις λύσεις των προβλημάτων που τον βασανίζουν... Θα βγει από το πνευματικό χάος, θα ελευθερωθεί από το άγχος του μηδενός».
 
Ο εξέχων δημοσιογράφος και θεατράνθρωπος Αιμίλιος Χουρμούζιος  στο βιβλίο του «Η περιπέτεια μιας γενεάς» («Οι Εκδ. των Φίλων») δηλώνει αισιόδοξος. Θεωρεί ότι «υπάρχουν όλες οι προϋποθέσεις για τη σύνθεση μιας νεοελληνικής πνευματικής παραδόσεως αφού και οι εθνικές αρετές βοηθούν σε τούτο, αλλά και το βαρύ απόθεμα μιας μακρινής, έστω, πάντοτε όμως ζωντανής στη νεώτερη ελληνική συνείδηση πνευματικής κληρονομίας». Για τους ξενομανείς όμως παρατηρεί:
 
«Το να δεχόμαστε τις ξένες αξίες ολέτοιμες, πακεταρισμένες από το εξωτερικό με την ιδέα πως οι αξίες αυτές, επειδή προέρχονται από χώρες πολιτιστικά περισσότερο προηγμένες από τη δική μας, είναι, γι’ αυτό και μόνο, ηθικά ανώτερες, αποτελεί λάθος βαρύ με εκφυλιστικές συνέπειες για τον εθνικό χαρακτήρα. Είναι μια επικίνδυνη αυταπάτη, η οποία... παρακίνησε σε μια δουλική μίμηση των ξένων προτύπων και είχε ως μοιραίο επακόλουθο έναν άλλοτε κωμικό, άλλοτε απεχθή, αλλά πάντοτε στείρο μαϊμουδισμό...».
 
Γιώργου Ν. Παπαθανασόπουλου