Wednesday, 14 August 2024

Σύγχρονοι και Αρχαίοι Έλληνες

 
Κάποιοι ερωτούν: "Τι σχέση έχουμε εμείς οι Σύγχρονοι με τους Αρχαίους Έλληνες;"
 

Μια άμεση απάντηση είναι ότι πέρασαν 3.000 χρόνια το λιγότερο (ίσως και 4.000) και ακόμα ομιλείται η ίδια ελληνική γλώσσα.
 
Δεν συμβαίνει σε καμία άλλη γλώσσα αυτό παγκοσμίως.
 
☀️Στην καθημερινότητά μας λέμε:
 
🏛️1. Ένα χελιδόνι (ή ένας κούκος) δεν φέρνει την άνοιξη
Μία χελιδὼν ἔαρ οὐ ποιεἶ - Ειπώθηκε απο τον Αίσωπο και έμεινε ως παροιμία που χρησιμοποιούσαν συχνά ο Αριστοτέλης, ο Στοβαίος και ο Αριστοφάνης. Επικράτησε η εκδοχή με τον κούκο.
 
🏛️2. Το ένα χέρι νίβει το άλλο
Ἁ δὲ χεὶρ τὰν χεῖρα νίζει - στίχος του Πυθαγόρειου φιλόσοφου και ποιητή Επίχαρμου
 
🏛️3. Ό,τι σπείρεις θα θερίσεις
Εί κακά τις σπείραι κακά κέρδια αμήσειν - Ησίοδος
 
🏛️4. Κάλλιο να σε ζηλεύουνε παρά να σε λυπούνται
Κρέσσον γὰρ οἰκτιρμοῦ φθόνος - Πίνδαρος
 
🏛️5. Η γλώσσα κόκκαλα δεν έχει και κόκκαλα τσακίζει
Ἡ γλῶττα ἀνόστεος μὲν ὀστέα θραύει- Σόλων
 
🏛️6. Έπαθε και έμαθε
Τὸν πάθει μάθος- Αισχύλος, Αγαμέμνων
 
🏛️7. Σηκώθηκαν οι τρίχες μου
Τριχὸς δ᾽ ὀρθίας πλόκαμος ἵσταται - Αισχύλος, Επτά επί Θήβας
 
🏛️8. Ο άνδρας είναι η κολώνα του σπιτιού
Ανήρ, στέγης στῦλον - Αισχύλος, Αγαμέμνων
 
🏛️9. Χτύπα ξύλο
Ἅπτεσθαι ξύλου - Αριστοφάνης
 
🏛️10. Έπεσαν κάτω απο τα γέλια
Ώστε υπτίους υπό του γέλωτος καταπεσείν - Αθήναιος
 
🏛️11. Έγιναν θέατρο
Εαυτούς εξεθεατρίουν - Πολύβιος
 
🏛️12. Μη με συγχίζεις
Μή μοι σύγχει - Όμηρος
 
🏛️13. Την βάψαμε (τη βάρκα)
Η ναῦς ἔβαψεν - Ευριπίδης, Ορέστης στ. 705-707
βάπτω=βυθίζω στο νέρο. Όταν λέγαμε ναῦς ἔβαψεν = το πλοίο βυθίστηκε.
Οι άνθρωποι αλλάζουν, η γλώσσα όμως θυμάται και η μνήμη ρέει στο αίμα μας.
 
🏛️14. Μη με σκοτίζεις
Αποσκότισον με - είπε ο Διογένης στον Μ.Αλέξανδρο
 
🏛️15. Έγινε ο βίος αβίωτος
Ἀβίωτον ζῶμεν βίον - (Φιλήμων, 4ος αι. π.Χ.)
 
🏛️16. Του πουλιού το γάλα
Ὀρνίθων γάλα - Πλούταρχος
 
🏛️17. Λες τρίχες !
Τριχολογείν και τρίχας αναλέγεσθαι - Σουΐδας
 
🏛️18. Άει στον κόρακα (την ακούς πολύ στη Θεσσαλία)
Πέμπειν εἰς κόρακας
 
🏛️19. Δεν με μέλει
Οὐδέν μοι μέλει
 
🏛️20. Πολλά λες
Πολλά λαλεῖς (Στην Κύπρο λέγεται αυτούσιο μέχρι σήμερα)
 
🏛️21. Να σκάσεις
Διαρραγείης - Αριστοφάνης
 
🏛️22. Κάθε αρχή και δύσκολη
Αρχή δήπου παντός έργου χαλεπωτέρα
 
🏛️23. Η αλήθεια είναι πικρή
Ἔχει τι πικρὸν ὁ τῆς ἀληθείας λόγος - Δίων
 
🏛️24. Η αλήθεια δεν κρύβεται
Ἀδύνατον τ' ἀληθές λαθεῖν - Μένανδρος
 
🏛️25. Φοβάται και την σκιά του
Τὴν αὐτοῦ σκιὰν δέδοικεν - Ἀριστοφ. Ἀποσπ. 62
 
🏛️26. Τον αράπη κι αν τον πλένεις
Αἰθίοπα σμήχεις - Πλούταρχος
(στην ουσία σημαίνει τον Αιθίοπα (όσο κι) αν λευκαίνεις)
 
🏛️27. Καμιά δουλειά δεν είναι ντροπή (η αεργία είναι ντροπή)
Έργον δ' ουδέν όνειδος, (αεργίη δε τ' όνειδος) - Ησίοδος
 
🏛️28. Χτίζεις στην άμμο
Εἰς ψάμμον οἰκοδομεῖς - Πλούταρχος
 
🏛️29. Παρ' το αυγό και κούρευτο
Ωον τίλλεις - Πλούταρχος
 
🏛️30. Όπως σε βλέπω και με βλέπεις
Ώσπερ εισοράς εμέ - Σοφοκλής
 
🏛️31. Μου λύθηκαν τα γόνατα
Λύεται γούνατα - Όμηρος
 
🏛️32. Θα σου δείξω εγώ ποιος είμαι (απειλή)
Εγώ αυτώ δείξω τις ειμί - Επίκτητος 3,2,10
 
🏛️33. Δεν πας να κρεμαστείς;
Ούκ απάγξη; - Επίκτητος 3,1,32
 
🏛️34. Κάνει σαν να του σκότωσε τον πατέρα (σα να του σκότωσε τη μάνα λέμε σήμερα εμείς)
Αν ούν εν τούτοις πλανηθώ μη τι τον πατέρα απέκτεινα - Επίκτητος 1,7,31
 
🏛️35. Βάζω το χέρι στην φωτιά
Χείρα τ' εν ηγάνω βαλείν (ηγάνω=στο τηγάνι) - Ανακρέων Fragmenta Fr.91

No comments: