Pilgrimage and Holy Week

 
Introduction
 

As we approach the most sacred time of the year—Great and Holy Week—we are invited into something far deeper than remembrance. In the Orthodox Church, Holy Week is not simply a historical reflection on events that happened long ago. It is a living participation in the Passion, Death, and Resurrection of our Lord Jesus Christ.
 
Today, I would like to speak about two closely connected themes: first, the meaning of Holy Week itself, and second, the idea of pilgrimage - especially how Holy Week becomes a kind of spiritual pilgrimage for every Orthodox Christian.
 
Whether or not we travel to holy places like Jerusalem or Mount Athos, we are all called to make an inner journey - a journey of repentance, humility, and renewal.
 
What Is an Orthodox Pilgrimage?
 
In the Orthodox tradition, pilgrimage is not tourism. It is not about sightseeing or even primarily about learning. It is about transformation.
 
A pilgrimage is a journey toward God.
 
When Orthodox Christians travel to places such as the Church of the Holy Sepulchre, where Christ was crucified and buried, they are not simply observing history—they are entering into it spiritually.
 
But here is something very important: Holy Week itself is a pilgrimage.
 
Even if we never leave our town, if we attend the services, fast, pray, and struggle spiritually, we are walking with Christ. The Church, through her services, takes us step by step through the final days of Christ’s life.
 
So, in a sense, the Church becomes our Jerusalem. The services become our Via Dolorosa. And our hearts become the place where the Resurrection must occur.
 
The Beginning: Palm Sunday
 
Holy Week begins with Palm Sunday, when we commemorate Christ’s triumphal entry into Jerusalem.
 
The people welcomed Him with palm branches, crying out, “Hosanna! Blessed is He who comes in the name of the Lord!”
But we must remember: the same crowd that welcomed Him would soon cry, “Crucify Him!”
 
Palm Sunday is therefore both joyful and sobering. It reminds us how easily human hearts can change. We are called to ask ourselves: Do we truly welcome Christ, or do we only follow Him when it is easy?
 
Palm branches symbolize victory - but Christ’s victory will not come through power, but through suffering and sacrifice.
 
The First Three Days: Bridegroom Services (Monday–Wednesday)
 
The first three days of Holy Week are centered around the Bridegroom Matins services.
 
We hear the hymn:
 
“Behold, the Bridegroom comes at midnight,
and blessed is the servant whom He shall find watching…”
 
Christ is called the Bridegroom, and the Church is His Bride.
 
These services emphasize vigilance, repentance, and readiness. The image is clear: Christ is coming, and we must be spiritually awake.
 
The icon of the Bridegroom shows Christ wearing a crown of thorns—humble, suffering, rejected.
 
These days challenge us deeply. They ask:
 
·        Are we awake spiritually, or asleep?
·        Are we prepared to meet Christ?
·        Are we faithful, or distracted?
 
In the Gospel readings, we also hear parables about judgment, faithfulness, and the end times. The Church is calling us to examine our lives seriously.
 
Holy Wednesday: Repentance
 
On Holy Wednesday, we remember the woman who anointed Christ with costly perfume.
 
While Judas was preparing to betray Christ, this woman offered Him love, repentance, and sacrifice.
 
The contrast is powerful.
 
One disciple betrays Christ for money.
One sinful woman offers everything in love.
 
This day reminds us that repentance is always possible. No matter how far we have fallen, we can return to Christ.
 
Holy Thursday: The Mystical Supper
 
Holy Thursday is one of the most profound days of the year.
 
We commemorate the Last Supper, when Christ instituted the Holy Eucharist.
 
He gives His Body and Blood to His disciples and commands them—and us—to do this in remembrance of Him.
 
This is not symbolic. This is the very center of our life as Orthodox Christians.
 
On this day, we also remember:
 
·        The washing of the disciples’ feet, showing humility and service
·        The agony in the Garden of Gethsemane
·        The betrayal by Judas
 
In the evening service, we hear the Twelve Passion Gospels, recounting Christ’s suffering in detail.
 
As we listen, we are not distant observers. We stand there spiritually. We hear the accusations, the mockery, the cruelty.
 
And we must ask ourselves honestly: Where am I in this story?
 
Am I like Peter, who denies Christ?
Like Judas, who betrays Him?
Or like the faithful ones who remain with Him?
 
Great and Holy Friday: The Day of the Cross
 
Holy Friday is the most solemn day of the year.
 
Christ is crucified. The Son of God suffers and dies.
 
The Church enters into deep mourning.
 
We venerate the Cross, not as a symbol of defeat, but as the instrument of salvation.
 
In the afternoon, we commemorate the taking down of Christ’s body from the Cross.
 
In the evening, we participate in the procession of the Epitaphios - the icon of Christ laid in the tomb.
 
We follow it in silence, often with candles, just as the disciples and the Myrrh-bearing women followed Christ in sorrow.
 
This is one of the most moving experiences in the Orthodox Church.
 
It is a moment of stillness, grief, and reflection.
 
And yet -even here- there is hope.
 
Because we know that death will not have the final word.
 
Holy Saturday: Waiting in Hope
 
Holy Saturday is a day of quiet expectation.
 
Christ lies in the tomb—but something is happening beyond what we can see.
 
The Church teaches that Christ descends into Hades, breaking the power of death and freeing those who were held captive.
 
In the morning service, the mood begins to shift.
 
We hear the first hints of victory. Dark vestments may be replaced with brighter ones. The tomb is no longer only a place of sorrow—it becomes the place where life will emerge.
 
Holy Saturday teaches us something essential:
 
God is at work even in silence.
Even when everything seems lost, He is preparing victory.
 
Pascha: The Resurrection
 
At midnight, everything changes.
 
The church is dark. Then a single light appears—the light of Christ.
 
The priest proclaims: “Come, receive the light!”
 
The flame is passed from one person to another, until the entire church is filled with light.
 
And then we hear the proclamation that changes everything:
 
“Christ is risen from the dead,
trampling down death by death,
and upon those in the tombs bestowing life!”
 
This is the heart of our faith.
 
Death is defeated.
Sin is overcome.
Life has triumphed.
 
Pascha is not just a celebration - it is a new reality.
 
Holy Week as a Personal Pilgrimage
 
Now, returning to the idea of pilgrimage:
 
Even if we never travel to Jerusalem, Holy Week is our journey.
 
Each service is a step.
 
·        Palm Sunday: We welcome Christ
·        Monday–Wednesday: We prepare and repent
·        Thursday: We receive Him
·        Friday: We suffer with Him
·        Saturday: We wait
·        Pascha: We rise with Him
 
This is the path of every Christian life.
 
Pilgrimage teaches us that faith is not static - it is a movement. A journey. A struggle.
 
It requires effort, commitment, and sacrifice.
 
Conclusion
 
Holy Week is not something we watch - it is something we enter.
 
It is an invitation.
 
An invitation to walk with Christ.
To suffer with Him.
To die to our sins.
And to rise into new life.
 
Whether we are in our parish, in a monastery, or in the Holy Land, the goal is the same:
 
To encounter the living Christ.
 
Let us therefore approach this Holy Week not casually, but with intention.
 
Let us pray more deeply, attend the services, forgive one another, and open our hearts.
 
And when we hear the words, “Christ is risen,” may we not only say them with our lips, but know them in our hearts.
 
Amen.
 

Fr. Anastasios D. Salapatas

 
Note: The above text was read at the online Orthodox Catechism on Monday 30^th March 2026.

Εορτασμοί Εθνικών Επετείων στο Bristol

 

Χθες Κυριακή 29^η Μαρτίου 2026 πραγματοποιήθηκαν εορτασμοί στην Ελληνορθόδοξη Κοινότητα Απ. Πέτρου και Παύλου στο Bristol, με σκοπό να τιμηθούν οι δύο Εθνικές μας Επέτειοι, η 25^η Μαρτίου 1821 και η 1^η Απριλίου 1955.

 

Στον ομώνυμο Ιερό Ναό, ο οποίος ήταν κυριολεκτικά κατάμεστος από μεγάλο πλήθος κόσμου, τελέσθηκε Δοξολογία, από τον Ιερ. Προϊστάμενο Πρωτοπρ. Αναστάσιο Δ. Σαλαπάτα. Κατόπιν εκφωνήθηκε ο Πανηγυρικός Λόγος της ημέρας (παρατίθεται παρακάτω). Ύστερα εψάλη και ο Εθνικός μας Ύμνος. Ο Πρόεδρος της Κοινότητας και Επίτιμος Πρόξενος της Κύπρου στο Bristol κ. Αθανάσιος Λαζαρίδης ευχαρίστησε τους Αξιωματικούς των Ελληνικών Ενόπλων Δυνάμεων, για την παρουσία και συμμετοχή τους στους Εορτασμούς και τους προσέφερε αναμνηστικά μετάλλια για τα 75-χρονα της Κοινότητας, που τιμώνται κατά την τρέχουσα χρονιά.

 

Ακολούθησε επετειακό πρόγραμμα από το Ελληνικό Σχολείο της Κοινότητας, όπου τα παιδιά παρουσίασαν ποιήματα, τραγούδια και θεατρικά, με την καθοδήγηση της Διευθύντριας κας Δώρας Στράτου και των δασκάλων τους. Στη συνέχεια έγινε παρέλαση όλων των παιδιών του Σχολείου, πέριξ του Ιερού Ναού, με τις σημαίες μας και το σχολικό λάβαρο. Τέλος, η Σχολική Επιτροπή, με Πρόεδρο την κα. Άντρη Νικολάου, δεξιώθηκε τους καλεσμένους και το εκκλησίασμα στην Κοινοτική Αίθουσα, παραθέτοντας πλούσια κεράσματα.

 

Η ομιλία του Έλληνα Αξιωματικού:
 
Αγαπητοί μου αδερφοί και συν-Έλληνες καλημέρα σας,
 

Ονομάζομαι Στάθης Μίντζιας, είμαι Αντιπλοίαρχος του Πολεμικού Ναυτικού και έχω τοποθετηθεί στο Ηνωμένο Βασίλειο τους τελευταίους 7 μήνες με την οικογένειά μου.

 

Θα ήθελα κατ' αρχάς να ευχαριστήσω τον πατέρα Αναστάσιο για τη μεγάλη τιμή που μου έκανε, παρέχοντάς μου τη δυνατότητα να σας μιλήσω αυτή τη ξεχωριστή μέρα.

 

Στεκόμαστε σήμερα με σεβασμό και συγκίνηση μέσα σε αυτόν τον ιερό χώρο, τιμώντας δύο από τις πιο λαμπρές σελίδες της ιστορίας του Ελληνισμού: την Επανάσταση του 1821 ενάντια στους Τούρκους και την έναρξη του αγώνα της ΕΟΚΑ την 1η Απριλίου 1955 ενάντια στους Βρετανούς. Δύο επέτειοι που ενώνονται όχι μόνο από την κοινή επιδίωξη της ελευθερίας, αλλά από την αδούλωτη ελληνική ψυχή και από την κοινή πίστη που στήριξε και καθοδήγησε τους αγώνες μας: την Ορθοδοξία.

 

Για αιώνες, ο Ελληνισμός έζησε υπό ξένη κυριαρχία. Η Ελλάδα βρέθηκε κάτω από την εξουσία της Οθωμανικής Αυτοκρατορίας για σχεδόν τετρακόσια χρόνια, από την άλωση της Κωνσταντινούπολης το 1453 μέχρι το 1821 οπότε στις 21 και 23 Μαρτίου αντίστοιχα απελευθερώθηκαν πρώτα τα Καλάβρυτα και έπειτα η Καλαμάτα. Μετά από χιλιάδες νεκρούς και αναρίθμητες μάχες, το ελληνικό κράτος απέκτησε υπόσταση το 1830 με το πρωτόκολλο του Λονδίνου, με υπογραφές της Αγγλίας της Γαλλίας και της Ρωσίας. Μέσα σε αυτή τη μακρά περίοδο σκλαβιάς, η πίστη και η Εκκλησία έγιναν καταφύγιο και φάρος. Στους ναούς και στα μοναστήρια διατηρήθηκε όχι μόνο η θρησκευτική ζωή, αλλά και η ελληνική γλώσσα, η παιδεία και η εθνική συνείδηση.

 

Το 1821, ο αγώνας των Ελλήνων ξεκίνησε με πίστη στον Θεό και στην πατρίδα. Δεν είναι τυχαίο ότι η έναρξη της εθνικοαπελευθερωτικής επαναστάσεως της 25ης Μαρτίου  επιλέχτηκε από τους οπλαρχηγούς να συμπίπτει με τον Ευαγγελισμό της Θεοτόκου, έναν από τους σημαντικότερους σταθμούς της Ορθοδοξίας. Ήθελαν να καταστήσουν σαφές σε όλους ότι όπως ο Ευαγγελισμός σήμανε το μήνυμα για τη σωτηρία της ανθρωπότητας, έτσι και η 25η Μαρτίου υπήρξε το εφαλτήριο για την ανάσταση και την ελευθερία του ελληνικού γένους. Οι αγωνιστές πολεμούσαν «για του Χριστού την πίστη την αγία και της πατρίδος την ελευθερία».

 

Παρόμοια και αντίστοιχα πολύπαθη ήταν και η πορεία των Ελλήνων της Κύπρου. Από την φραγκοκρατία το 1191 οπότε η Κύπρος έπαψε να αποτελεί κομμάτι της Βυζαντινής αυτοκρατορίας, στην Ενετοκρατία το 1489 και στην κατάκτηση από τους Οθωμανούς το 1571, όπου το νησί γίνεται μέρος της οθωμανικής αυτοκρατορίας. Το 1878 οι Τούρκοι παραχωρούν την Κύπρο στην Μεγάλη Βρετανία. Από το 1878 μέχρι το 1955 άνηκε στους Βρετανούς μέχρι που ξεκίνησε ο απελευθερωτικός αγώνας με αίτημα την Ένωση με την Ελλάδα. Το 1960 οι Έλληνες της Κύπρου ανακήρυξαν την ανεξαρτησία τους μετά τις συμφωνίες Ζυρίχης και Λονδίνου. Κατά τη διάρκεια των ατελείωτων αυτών 769 χρόνων, η Εκκλησία στάθηκε στυλοβάτης του έθνους. Οι ιερείς και οι επίσκοποι δεν ήταν μόνο πνευματικοί καθοδηγητές, αλλά και φορείς εθνικής συνείδησης, διατηρώντας ζωντανή την ελπίδα της ελευθερίας.

 

Το 1955, οι αγωνιστές της Κύπρου ξεκίνησαν τον δικό τους αγώνα με την ίδια βαθιά θρησκευτικότητα. Οι προκηρύξεις, οι όρκοι, ακόμη και οι τελευταίες στιγμές των ηρώων ήταν διαποτισμένες από την πίστη στον Θεό. Η Εκκλησία της Κύπρου στάθηκε και πάλι στο πλευρό των Ελλήνων, ενισχύοντας το φρόνημα και την αντοχή τους.

 

Και εδώ αναδεικνύεται η βαθύτερη σύνδεση αυτών των δύο αγώνων.
 

Δεν είναι μόνο η κοινή εθνική μας καταγωγή ή η κοινή γλώσσα. Είναι η κοινή πίστη που έδωσε μεγαλύτερο νόημα στις θυσίες. Ο Χριστιανισμός δεν υπήρξε απλώς θρησκεία για τον Ελληνισμό· υπήρξε ταυτότητα, δύναμη και ελπίδα. Στους πιο σκοτεινούς καιρούς, ήταν αυτός που κράτησε άσβεστη τη φλόγα της ελευθερίας και της εθνικής μας ταυτότητας.

 

Οι αγωνιστές του 1821 και του 1955 εμπνέονταν από τα ίδια ιδανικά. Η αυτοθυσία, η αγάπη για την ελευθερία, η πίστη σε ένα ανώτερο σκοπό. Και αυτή η πνευματική ενότητα ενίσχυσε και την εθνική ενότητα. Η Ελλάδα και η Κύπρος δεν ήταν ποτέ ξεχωριστές στις καρδιές των Ελλήνων· ήταν και παραμένουν κομμάτια του ίδιου σώματος.

 

Σήμερα, τιμούμε όλους εκείνους που αγωνίστηκαν και έχυσαν το αίμα τους. Όμως η τιμή αυτή αποκτά πραγματική αξία μόνο όταν μετατρέπεται σε πράξη.

 

Ζούμε σε μια εποχή όπου οι προκλήσεις είναι διαφορετικές, αλλά όχι λιγότερο σημαντικές. Οι γεωπολιτικές συνθήκες παγκοσμίως είναι ρευστές και οι ισορροπίες που είχαν οικοδομηθεί εδώ και πολλές δεκαετίες διαταράσσονται. Η πίστη, οι αξίες, η ταυτότητά μας και η εθνική μας υπόσταση βρίσκονται υπό το καθεστώς έμμεσων και άμεσων προκλήσεων και ενίοτε απειλών.

 

Όλοι οι Έλληνες, Ελλαδίτες και Ελληνοκύπριοι, δεμένοι στην κοινή μας μοίρα, έχουμε την υποχρέωση να αντιμετωπίζουμε αυτές τις προκλήσεις καθημερινά και να διατηρούμε την ικανότητα και την δυναμική που απαιτείται για να διαφυλάξουμε τα κεκτημένα μας και να τα παραδώσουμε στα παιδιά μας.

 

Επιπροσθέτως θα ήθελα να απευθυνθώ και στους νέους και τις νέες μας, τα αγόρια και τα κορίτσια μας.

 

Αγαπητά μου παιδιά, Εσείς είστε οι συνεχιστές και το μέλλον του ελληνικού έθνους. Καλείστε να συνεχίσετε αυτόν τον δρόμο. Να κρατήσετε ζωντανή όχι μόνο την ιστορική μνήμη και την αγάπη για τη πατρίδα, αλλά και την πίστη που στήριξε τον Ελληνισμό στους αιώνες.

 

Η γνώση της ιστορίας και η σχέση με την πίστη μας, μπορούν να γίνουν πυξίδα για το μέλλον. Να σας καθοδηγούν σε έναν κόσμο που αλλάζει, αλλά έχει ανάγκη από σταθερές αξίες.

 

Γιατί η μεγαλύτερη τιμή προς τους ήρωες είναι να συνεχίζουμε το έργο τους: να υπερασπιζόμαστε την ελευθερία, να σεβόμαστε τα εθνικά ιδεώδη και να ζούμε με αγάπη και ενότητα.

 

Ας κρατήσουμε, λοιπόν, ζωντανή αυτή τη διπλή παρακαταθήκη: της εθνικής ελευθερίας και της πίστης.

Ας αντλήσουμε δύναμη από το παρελθόν για να χτίσουμε το μέλλον όσο καλύτερα μπορούμε.

Ας πορευτούμε με ενότητα, ελπίδα, πίστη στον Θεό και δύναμη.
 

Εν κατακλείδι, θα ήθελα να αναφέρω έναν στίχο του Κωστή Παλαμά από το ποίημα «Γνώμες καρδιές όσοι Έλληνες» που με έχει σημαδεύσει προσωπικά:

 
«Χρωστάτε και σ’ όσους ήρθαν, πέρασαν, θα ‘ρθούνε, θα περάσουν.
Κριτές θα μας δικάσουν οι αγέννητοι, οι νεκροί.»
 
Χρόνια πολλά στην Ελλάδα μας.
Χρόνια πολλά στην Κύπρο μας.
Χρόνια πολλά στον απανταχού Ελληνισμό.
Ζήτω το έθνος.
Σας ευχαριστώ πολύ.

Religious Transformation of London

 
London’s religious landscape has evolved dramatically over the decades. In 1970, Christianity dominated, with smaller communities of other faiths. By 2025, the city reflects far greater diversity, with significant growth in Muslim, Hindu, and non-religious populations.
 

This transformation highlights migration, cultural exchange, and changing beliefs, making London one of the world’s most religiously diverse and dynamic global cities today.

Ο Ακάθιστος Ύμνος στο Bristol

 
Χθες βράδυ τελέσθηκε ο Ακάθιστος Ύμνος στον Ι.Ν. Απ. Πέτρου και Παύλου στο Bristol της Δυτικής Αγγλίας. Πλήθος κόσμου παρακολούθησε την Ακολουθία. Οι καλλίφωνοι Ιεροψάλτες του Ναού προσέφεραν μια ωραία μουσική πανδαισία. Ο τελέσας τον Ακάθιστο Ύμνο, Πρωτοπρ. Αναστάσιος Δ. Σαλαπάτας, ανέφερε στην ομιλία του μεταξύ άλλων και τα εξής:

«Η προσευχή της Εκκλησίας μοιάζει με την αναπνοή του ανθρώπου: η ζωή του εξαρτάται κυριολεκτικά από αυτήν! Ανάμεσα στις προσευχές της Εκκλησίας ξεχωριστή θέση κατέχει ο Ακάθιστος Ύμνος. Το περιεχόμενο του ύμνου αυτού, που αποτελεί αριστούργημα της παγκόσμιας λογοτεχνίας αλλά και πηγή πνευματικής δύναμης για τον άνθρωπο, είναι το μήνυμα του Αγγέλου Γαβριήλ προς τη Θεοτόκο για το δικό μας λυτρωμό. Το δε κοντάκιο "Τη Υπερμάχω Στρατηγώ" έγινε ο εθνικός ύμνος του γένους των Ελλήνων και της Βυζαντινής Αυτοκρατορίας, καθώς και το πιο χαρακτηριστικό σημείο των Χαιρετισμών».

14 αιώνες Ακάθιστος Ύμνος

 

«Τῇ Ὑπερμάχῳ Στρατηγῷ τὰ νικητήρια,

ὡς λυτρωθεῖσα τῶν δεινῶν εὐχαριστήρια, ἀναγράφω Σοι ἡ Πόλις Σου, Θεοτόκε!»

 

Ἐφέτος συμπληροῦνται χίλια τετρακόσια ἔτη ἀφ’ ὅτου, εἰς τιμὴν τῆς Θεοτόκου, ἐψάλη ἐπισήμως ἐπ’ ἐκκλησίας, καὶ μάλιστα ὀρθίων ἱσταμένων πάντων τῶν πιστῶν, τὸ σήμερον παγκοίνως γνωστὸν ὡς ὁ «Ἀκάθιστος Ὕμνος» Κοντάκιον, ποίημα ὑψήγορον καὶ διθυραμβικόν, ἀναφερόμενον, ἱστορικῶς καὶ θεολογικῶς, μὲ μοναδικὸν πλοῦτον καλλιεπείας, εἰς τὴν Ἔνσαρκον Θείαν Οἰκονομίαν καὶ τὴν εἰς αὐτὴν μοναδικὴν συμβολὴν τῆς Παναχράντου Θεομήτορος.
 
Οἱ προσευχόμενοι πιστοὶ διὰ τοῦ Κοντακίου τούτου χαιρετίζουν εὐσεβῶς τὴν Παναγίαν μὲ ἀλλεπαλλήλους ἐπαναλήψεις τῆς πρώτης πρὸς τὴν Κεχαριτωμένην προσφωνήσεως τοῦ εὐαγγελιζομένου τὴν χάριν καὶ τὴν χαρὰν Ἀρχαγγέλου Γαβριήλ, τῆς λέξεως «Χαῖρε», δι᾽ ἧς φανεροῦται τὸ «ἀπ᾽ αἰῶνος μυστήριον» καὶ συγκροτεῖται τῆς «σωτηρίας ἡμῶν τὸ κεφάλαιον».
 
Ἡ εἰς τὸν Ὕμνον τοῦτον ἐπανάληψις τοῦ «Χαῖρε» ἐπὶ ἑκατὸν τεσσαράκοντα τέσσαρας φορὰς πρὸς τὴν Παμμακάριστον Παρθένον, ἔχει προδήλως μυστικὴν ἔννοιαν. Παραπέμπει εἰς τὰς ἑκατὸν τεσσαράκοντα τέσσαρας χιλιάδας τῶν ἁγνῶν ἐκείνων Ἁγίων τῆς Ἀποκαλύψεως, τῶν ᾀδόντων ἐν κιθάρᾳ τὴν «καινὴν ᾠδὴν» ἐνώπιον τοῦ Θρόνου τοῦ Θεοῦ καὶ «ἀκολουθούντων τῷ Ἀρνίῳ ὅπου ἂν ὑπάγῃ». Ἁγνεύων ὁ λαὸς τοῦ Θεοῦ κατά τε τὸ ἦθος καὶ τὸ δόγμα, ἀφωσιωμένος ἕως ἐσχάτου εἰς τὸν σαρκωθέντα Θεὸν Λόγον, καὶ ἡνωμένος ἀρρήκτως μετ’ Αὐτοῦ, ὑμνεῖ τὴν σωτηριώδη Θείαν Οἰκονομίαν καὶ ταυτοχρόνως χαιρετίζει ἐν ᾠδαῖς ᾀσμάτων μουσουργικῶν τὴν Ὑπερένδοξον Μητέρα τοῦ Κυρίου καὶ Μητέρα τῆς Ἐκκλησίας, τὴν κραταιὰν προστασίαν αὐτῆς καὶ τοῦ εὐσεβοῦς πληρώματός της.
 
Ἠ Εἰσαγωγὴ τοῦ Κοντακίου, τὸ Προοίμιόν του, ἦτο ἐξ ἀρχῆς τὸ γνωστὸν «Τὸ προσταχθὲν μυστικῶς λαβὼν ἐν γνώσει…», τὸ ὁποῖον ἀναφέρεται ἀποκλειστικῶς εἰς τὸν Εὐαγγελισμὸν τῆς Θεοτόκου, ὅπερ φανεροῖ ὅτι ὁ ὅλος ὕμνος προσιδιάζει εἰς τὴν μεγάλην αὐτὴν ἑορτήν, τῆς ὁποίας καὶ σήμερον ἀκόμη ἡ ὅλη Ἀκολουθία τῶν «Χαιρετισμῶν» ἀποτελεῖ ὡραῖον καὶ καλλιανθῆ προεόρτιον καὶ μεθέορτον στέφανον. Ἐν τῇ πορείᾳ, καθιερώθη νέος εἰσαγωγικὸς ὕμνος, τὸ «Τῇ Ὑπερμάχῳ Στρατηγῷ τὰ νικητήρια», προκειμένου νὰ ἐκφρασθῇ ἡ εὐγνώμων τοῦ λαοῦ εὐχαριστία πρὸς Ἐκείνην, «δι’ ἧς ἐγείρονται τρόπαια», «δι’ ἧς ἐχθροὶ καταπίπτουσι!»
 
Ἡ σωτηρία τῆς Πόλεως καὶ τῆς ὅλης Αὐτοκρατορίας ἐκ τῆς δεινῆς ἐχθρικῆς ἐπιδρομῆς Ἀβάρων καὶ Περσῶν, ἀπουσιάζοντος τοῦ Αὐτοκράτορος Ἡρακλείου μετὰ τοῦ στρατοῦ, ἀγωνιζομένου μακρὰν διὰ τὴν ἐπανάκτησιν τοῦ Τιμίου Σταυροῦ τοῦ Χριστοῦ, ἀπεδόθη δικαίως εἰς τὴν κραταιὰν προστασίαν καὶ βοήθειαν τῆς Ὑπεραγίας Θεοτόκου, εἰς τὴν Ὁποίαν ὁ κτίτωρ Ἰσαπόστολος Βασιλεὺς Κωνσταντῖνος ὁ Μέγας εἶχεν εὐσεβάστως ἀφιερώσει τὴν Νέαν Ρώμην. Δεχομένη ἡ Θεομήτωρ τὴν ἀπὸ καρδίας ἀδιάλειπτον καὶ ἀγωνιώδη δέησιν κλήρου καὶ λαοῦ, ὄχι μόνον ἀνεπτέρωσε τὸ φρόνημα τῶν ὀλίγων ὑπερασπιστῶν, ἀλλὰ καὶ μέγα θαῦμα εἰργάσατο, τὴν διὰ συστροφῆς θυελλωδῶν ἀνέμων ὁλοκληρωτικὴν καταστροφὴν τοῦ στόλου τῶν πολιορκητῶν, κατόπιν τῆς ὁποίας ἐκεῖνοι ἐτράπησαν εἰς ἄτακτον φυγὴν καὶ οὕτως ἐσώθη ἡ Πόλις. Ἀξιοχρέως, λοιπόν, «ὡς λυτρωθεῖσα τῶν δεινῶν», ἡ Θεοτοκούπολις ἀνέγραψε τὰ νικητήρια εἰς τὴν Παναγίαν, τὴν ὁποίαν ἔκτοτε ὠνόμασεν «Ὑπέρμαχον Στρατηγόν» της, καὶ ὡς τοιαύτην πάλιν καὶ πολλάκις ἐπεκαλέσθη κατὰ τὴν πολυκύμαντον τοῦ Γένους ἱστορίαν καὶ ἔλαβεν ἑκάστοτε γλυκεῖαν πεῖραν τῆς ἀγάπης καὶ τῆς κραταιᾶς Σκέπης Της!
 
Ο ἱστορικὸς Ναὸς τῶν Βλαχερνῶν, ὅπου κατὰ παράδοσιν παλαιὰν ἐτελεῖτο ἑβδομαδιαίως ἱερὰ Ἀγρυπνία πρὸς τιμὴν τῆς Θεομήτορος, συχνάκις καὶ μὲ Αὐτοκρα-τορικὴν παρουσίαν, κατὰ τὴν νύκτα της 7ης Αὐγούστου 626 ἐδέχθη τὰ συρρεύσαντα πλήθη τοῦ διασωθέντος θεόφρονος λαοῦ, ἐν συγκινήσει πολλῇ καὶ μετὰ δακρύων εὐγνωμοσύνης «ἀπονέμοντα Αὐτῇ τὴν προσκύνησιν» καὶ ψάλλοντα τὸ Κοντάκιον μὲ τὸ νέον πλέον προοίμιον, ὡς ἐποφειλομένην εὐχαριστίαν καὶ χρεωστικὴν δοξολογίαν πρὸς τὸν Θεὸν καὶ τὴν «τὰ δευτερεῖα τῆς Τριάδος τὴν ἔχουσαν», κατὰ τὴν μοῦσαν τοῦ Ἁγίου Ἀνδρέου Κρήτης, τὴν Ἐλευθερώτριαν καὶ Σώτειρα τῆς Πόλεως καὶ τοῦ ὅλου κράτους!
 
Ἀπὸ τῆς ὥρας ἐκείνης, ὁ «Ἀκάθιστος Ὕμνος», τὸ περίλαμπρον ἀριστοτέχνημα τοῦτο τῆς ἐκκλησιαστικῆς ποιήσεως, ἀσύγκριτον μνημεῖον τοῦ ἕλληνος λόγου καὶ χρυσοπλοκώτατον τέχνημα θεοπνεύστου Θεολογίας, κατέστη ὁ πλέον δημοφιλὴς ὕμνος τῆς λειτουργικῆς ἡμῶν ζωῆς, ἐντρύφημα γλυκύτατον τῶν Χριστιανῶν. Ἔχει μεταφρασθῆ πρὸ πολλοῦ εἰς πολλὰς γλώσσας. Ἀρχιερεῖς καὶ Ἱερεῖς τὸν ραψῳδοῦν ἐν κατανύξει. Οἱ Μοναχοὶ τὸν ἀπαγγέλουν καθημερινῶς, οἱ δὲ πιστοὶ πολλάκις καθ’ ὅλην τὴν διάρκειαν τοῦ ἔτους. Θεολόγοι ἀναλύουν τὰς ὑψηλὰς δογματικάς του ἀναβάσεις. Φιλολογοῦντες καὶ λογοτεχνοῦντες καταδύονται εἰς τοὺς ὡραίους βυθοὺς τῆς ἐκφραστικῆς του κομψότητος καὶ τοῦ ποιητικοῦ του μεγαλείου. Ποιηταὶ καὶ ζωγράφοι ἐμπνέονται ἀπὸ τὰς φωτεινὰς λυρικάς του ἐκφράσεις.
 
Ἁγιογράφοι ἱστοροῦν ὡραίας εἰκόνας ἐκ τῶν πολυπληθῶν τοῦ περιεχομένου του. Οἱ μύσται τῆς ἐκκλησιαστικῆς μουσικῆς τὸν ἐπενδύουν μὲ περίτεχνα ἱερὰ μελίσματα. Ἀλλὰ ὁ «Ἀκάθιστος Ὕμνος» πάντοτε εἶναι θεοπρεπὴς προσευχὴ τῆς Ἐκκλησίας! Φωνὴ τῆς εὐσεβούσης τῶν Χριστιανῶν καρδίας! Δοξολογία ἐν ταὐτῷ καὶ εὐχαριστία καὶ δέησις καὶ ἱκεσία πρὸς τὸν «δι’ ἡμᾶς τοὺς ἀνθρώπους καὶ διὰ τὴν ἡμετέραν σωτηρίαν κατελθόντα ἐκ τῶν οὐρανῶν, καὶ σαρκωθέντα ἐκ Πνεύματος Ἁγίου καὶ Μαρίας τῆς Παρθένου καὶ ἐνανθρωπήσαντα», καὶ παραλλήλως πρὸς τὴν ἔχουσαν Μητρικὴν πρὸς τὸν Θεὸν παρρησίαν καὶ πολλαχῶς καὶ πολυτρόπως πάντοτε τὴν κραταιὰν Αὐτῆς βοήθειαν καὶ σκέπην δαψιλεύουσαν εἰς τὸ εὐσεβὲς Γένος τῶν Ὀρθοδόξων.
 
Ὁ Ἀκάθιστος Ὕμνος καλεῖ κάθε πιστὸν νὰ γρηγορῇ καὶ νὰ παραμένῃ ὀρθὸς καὶ εὐσταλής, ἐν ταπεινώσει καὶ προσευχῇ, ἐνώπιον τῶν μεγάλων προκλήσεων τῆς ἐποχῆς μας, εἰς τὰς δυστήνους ἡμέρας τῶν πολλῶν ἀναταράξεων καὶ πολεμικῶν συρράξεων, τὰς ὁποίας διέρχεται κατ’ αὐτὰς ἡ ἀνθρωπότης. Ἂς δεηθῶμεν ἐκτενῶς, ὅπως ἡ Μήτηρ τῆς «Εἰρήνης τοῦ Θεοῦ», φιλοτιμουμένη ἐκ τῆς ἀπὸ μέρους ὅλων τῶν πιστῶν καὶ ἐν κατανύξει καὶ εὐλαβείᾳ προσευχητικῆς ἀποδόσεως τοῦ «Ἀκαθίστου Ὕμνου» Της, ἐνεργήσῃ καὶ αὖθις ὡς «Ὑπέρμαχος Στρατηγὸς» παντὸς ἀδικουμένου καὶ κινδυνεύοντος, καὶ ὡς Σκέπη κραταιὰ τῶν ἀνὰ τὴν Οἰκουμένην τέκνων τῆς Ἐκκλησίας, βραβεύουσα εἰς τὸ ἀνθρώπινον γένος τὴν ἀληθῆ καὶ «πάντα νοῦν ὑπερέχουσαν» Εἰρήνην τοῦ Υἱοῦ Της!
 
Ἐν ἔτει σωτηρίῳ ,βκς´, κατὰ μῆνα Μάρτιον (κζ´)
Ἐπινεμήσεως Γ´
 
Ὁ Κωνσταντινουπόλεως Βαρθολομαῖος ἐν Χριστῷ εὐχέτης.
 
+ ὁ Χαλκηδόνος Ἐμμανουὴλ ἐν Χριστῷ εὐχέτης
+ ὁ Καρπάθου καὶ Κάσου Ἀμβρόσιος ἐν Χριστῷ εὐχέτης
+ ὁ Μιλήτου Ἀπόστολος ἐν Χριστῷ εὐχέτης
+ ὁ Προικοννήσου Ἰωσὴφ ἐν Χριστῷ εὐχέτης
+ ὁ Φιλαδελφείας Μελίτων ἐν Χριστῷ εὐχέτης
+ ὁ Κολωνείας Ἀθανάσιος ἐν Χριστῷ εὐχέτης
+ ὁ Ἰκονίου Θεόληπτος ἐν Χριστῷ εὐχέτης
+ ὁ Μπουένος Ἄϊρες Ἰωσὴφ ἐν Χριστῷ εὐχέτης
+ ὁ Σουηδίας καὶ πάσης Σκανδιναυΐας Κλεόπας ἐν Χριστῷ εὐχέτης
+ ὁ Ἴμβρου καὶ Τενέδου Κύριλλος ἐν Χριστῷ εὐχέτης
+ ὁ Ντένβερ Κωνσταντῖνος ἐν Χριστῷ εὐχέτης
+ ὁ Ἀγκύρας Γρηγόριος ἐν Χριστῷ εὐχέτης